Mo Lawm Zan By- Salai Mitthli

1997 kum, December tla, 28 zan asi ih khuasik phah nawn in unau thumte cu zuknung zoh ding in an pok. Cu lai ahcun a zoh man, mi pahnih ah fangnga lawng asi. Khuate lam tih fam cu inn pi (hall) sungah tangka pe in an zoh theu. Sangka ri ih to theu, sangka kil inn tek nu cu to kham sang ah to in a luttu hmuah hnen in tangka a khawng vivo. Unau thum te khal phur le aipuang fahran in zuknung hmun kiang ah cun an her rero. Inn tek nu cu tawl ttiangtti, a mit khur thuk tuk ah mehtawk hman a pil thei ding tih khawp ih thuk asi.  A het le a sual cu khaw pumpuluk ih theih asi.

A aw ring le khawk cu innpi(hall) sung a thang ruangro theu. Inn tek nu cu ttih phah cing, an upa bik ih pek mi tangka fanga cu keng ferfi in,” Fangnga lawng kan nei ih kan unau thum in kan zoh thei pei maw?” tiin an pathum ih upa bik nute in mit hmai panten a dil lai ah nauta pahnih khal ruahsannak tumpi thawn inn tek nui mitkhur thuk cu fiangten an rak zoh ve. Unau thum tei cu fiangten a zoh hnu ah “,Aw … Lut uh, tu lawng a ngah ding maw, nan thei maw?’, tiin ring nawn in a au ta. A aw ring tuk khaw, lamzin ih vak rero tlangval pawl an lau dukdi. Unau thum te cu a rang ih rang in asung ah cun an lohli. An to fel zawng ah”, Thaten dil cun a ngah ding ka ti kha,” tiin a lai lak pa ten ati.

“Cu vek men, a dil hman dil ngam hnai lo, a dung lam to kham sang ah kan to ding” tin dung lam ah cun an unau thum in an kir ih an to.   Zuknung a cem in unau thum tei cu ttong co aw lo in an zuknung zoh tak cu fak selnak an tuah in an sim aw, an el aw. An fak selnak lawng te a thu pi lo nasa. A cang tu fala leh tlangval an co awk lo thu ah an rak buai rero.

Cuti an el awk buai lai ah an dung ih sin Pa Mang in,”Nan ni unau thumteh na Pa Sui nupi lawm nak ah nan feh velo maw? tiin unau thum tei cu a lan zawng ah a sut. “Zo ka pa Sui, khawlu Pa Sui kha maw?”‘ tiin unau thum ih a lai lak Lal te in kam zang tih theih fahran in a sut lohli. “Aw, si lawn, Kei tla cu tawk in si ka ra tin,”tin  bul nawn in a sawnsal. ” Ka nu le in ziang hman in sim lo, thu ngai ngai maw”, upa bik in a suhsal.

“Thu ngai e, ziang ah ka lo bum ding, nan zum lo le va feh uh la na nu le pa tla nan va hmu ko ding”, cu ti asim ttheh in zin ttek in a pial san. ” Ka U kan feh ve keu, mi dang tla kan sawm ding ih an peih ve ko ding? Tiin Lal te in a sawm hai. Pa seu tei inn an va hmai sa ih unau dang tla an va sawm hai. Nu Van in fehpi nan neih le nan feh ding ho khaw tih ih a fa le pa thum a rak tiam cia. Unau thum tei in an va sawm cu Nu Van in siang tak in a feh tir hai. An Unau za cun khawlu lam pan in an so vualvo hai. An phur tuk ah an tlan an khir rero.

Cu ngai ngai, mo lawm tu nupa le fala tlangval rual cu inn pi sung ah an to khat tiam tiam. Khawte tih cu zan 9:00 cun meisa a mit ih bettary in an vang ih kawt tual cu a eng pem pem. Carhlet lam ah arsa sawhciarnak ding arsa puah tu, khap sarih belpi khawlh tu, meipi lam ih tan rak la tu tin fala le tlangval an buai in an hnawk cel cel. Tlangval hawklak pawl in sa umnak thei thei tuk mi bang lemlo Pa Thang kha an polh rero ih an hni an khek.

Culai ah zuri ring ring val upa Lian te an ti tak le kur thliar thliar in meipi kiang tokham niamte ah asing rero.  Zan a sim vivo ih nupa le kum upa pawl an tin cupco thlang. Fala leh tlangval pawl khal lakphak thlum innak khuat hai pawl an seng ih an kolh rero. Lal te in ” hla kha a dang deuh thleng au la kan lam ding si”, atiih, hla dang um sun Boney M cu an than ih tidupdo in awnmawi cu a ra suak. Khuate lam cu ‘X’ Mas e, mo lawm e, ziang e tih aum lo lamnak ding asi cun BoneyM hi asi ko. Cui hla le awnmawi thawn cun an lam an khir. Lam ngam ngut lo fala pawl cu tlangval pawl in an dir suak ih an za ten inn hnin dupdo ko an lam rero. Tawkfang an lam hnu in sawhciar ei a cu ih belpi cu inn sung ah zawn lut in pakan um hmuah hmuah in an suah. A it zo pawl an thang ih an za ten zan rawl cu an ei vualvo. Mo pa khal thur fualfi in ara tho ih sawhciar cu a ra ei ve. “Kha…. thaizing khal zo hman tin lo ding maw, a tul tul in bawm ding, thai thawh tla hi nah nan ei thluh ding, Lal te nan unau za in hi nah thai thawh nan ei ding maw, nan thei maw”, tin thaizing zo hman tin a siang lo thu cu zapi theih in a sim rero.

Sawhciar ei theh hnu tawk fang cun an hla pi Boney M ah kir sal in zo khal it lo in an lam sal. Cui Boney M cu Michel Jackson vek ih lam na, vai lam ih lam na, dung sip, hmai nawr in rual thlapthli in an lam rero. Thawm aring tuk ding hmang antih lai ah Pa Thang lawng te Songbox kiang ah zau in a it that lan ta. Hla khat a cem len lakphak thlum an in, a in lo pawl len zun thawh in a leng an suak. Zing khaw vang zik zawng cun an lam thei nawn lo. An bang tuk ih a hrek cu ih tum in an her drero. BoneyM khal an bang deuh tlang ih an cawlh ter.

Aw dam riah ri Far Men Par cu ngai in a hrek an to, a hrek an it. Khua a vang cun a tho hmaisa sa in lakphak an in ih ttuan ttul pawl cu ring aw lo in an ttuan vualvo.  Pa Thang khal a tho ve, a hna set thawn songbox kiang ih a it bet cu a luar sinsin. A thawh veten lakphak thlum cu khuat hnih rori a dawk khuatkho. A hawi lualo ih vok thatnak ding tisa awmnak thuuk kiang ah ava to. Meisa vawn fawn khaw a kut a rak kang ngah. ” Aih……”, tin ring nawn in a ai thutthi. A kut cu ka sung ah a hmuam lohli ih cilhnangpi a kop liailiai. A thing ciamco ih a cilkawp cu angki in a hrufai. Thaten a zohsal ih a kangnak zawn kha a cil a hnih sal. Zingtho hmu le thintteu thawn a kut le a kang fawn, kuak zial ding in carhlat lam ah a ra kir sal. Kailawn ciar hnephnep cu thaten zoh lo in a kai ih a tawlh bet lai. A ngalcar a khawng ih hnih suak si, hni thei silo in hmaisen ttiamttiam in a tho sal. Ti hmun ih pakan le khuathai khawlh rero fala pawl in thizik in an rak hnisan. A cu mi thinheng si ningzak thawn inn par kai sal lo in zinpi lam ah a suak ih a liamhlo ta.

Zingni suah hlan ah vok an that ih khawvang hnu cun asa an can rero zo. Val upa Lian te khal zuri man loin sacan in a buai, a ka sung ah khatnawn in kuam a keu ih sen rekrek in cil a phut suak zukzo. Mi dang khal sen tlengtleng in an keu ih phur nawn in an ttuan rero. Fala tha le mawi, nupa hmuah ih mo ding ih an duh tak Par te khal an kiang ah to in kuak a duhtu hmuah in tlawmngai tak in a zial sak rero. U Lian te in, “Par na zial mi kuak rori ka fawp duh,” a tiih an zaten an hni.

U Lian te cu Val upa e, tilo in a ning a zak sal ih kun ngurngo cing in,” Na peih le ka tinak hokhaw, na peih lo le cu kei mah ten ka zial men ding,” tiin mithmai sen hemhem in kuak bur lam cu a pan. Par te in a ningzak lang lo ding in ,” Na fawh ding tak zial ding in si ka ngak ring ring,” tiih vel a thliak cu U Lian te vek zu ri ringring, zoih siar lo tak hrang ah cun ngai nuambik aw kam asi ding. A ruahmi khal a tam nawn man ding. Lal te khal sapuaknak lam ah a ra ih,” Vok phing a um maw? a um le in pe uh maw,” tiin sacan rero pawl cu a sut hai. “kha, kha tawk thing kiang ih ka ret kha,” tiin anlak ih upa bik Pa Tiam in a sim. Lalte khal phurnawn in a lak ih inn hmai tual ah a thi pawl reh ding in a cil. Hnuhnun kuang a khiak ih saphing cu a lu tia ko a phaw. Mi dang a sawm ih tual ah cun an sit rero. An lak ih nauhak pakhat in an inn ta bawhlung ngai a va la. Mi pasarih veve then aw in goal fate an tuah ih an sit sal.

Zing pariat hrawng a tih cun an bang tuk ih zing kap ah toin thu nuam an rel rero. Thlanglam ihsin pacang pakhat a raso cu Lal te ih rualpi Sum te in “,Lal te khi tawk ih ra khi na pa si maw?,” tiin pacing ratnak lam cu an zaten an zoh. ” Aw, asi khi”, tiin a sawn. Mo lawmnak ah thu pawi a um si ding tiin a ruat. A pa a kiang ih a ra thlen cun .
“Lal te,”
“Awi”
“Na u le pawl teh?”
“Ka thei lo, inn sung ah an it lai si ding”

Nauhak khal sisela a unau dang thawn bang aw lo Lalte cu apa in thaten a zok sal. Zan meng ciauciau, it lo ih bawhlung asih thei lai tla hi a pa timang bang tu le a paiih a rinsannak ti tam sinsin tu asi. Lal te ih kiang nai ah ra in” Lal te, tuini na U lo a fehsal loh ih caw khaltu ding an um lo, inn ah va tin awla loah caw va khal aw,” tiin Lal te ih thinnuam lo ih lo a feh phang in aw nem ten asim. “Suncaw tla kha na mo fun ter awla,”tiin Lal te zoh loin khatlam hawi cing in a tongbet. Lal te cu kamkhat hman tong ngam loin a rualpi pawl dunglet hawih in thlanglam ah cun a suk ngualngo. A U par ih a pai thin hengnak hmuah cu Lal te ih kam khat hman tong loih cawkhal ding ih feh cun a daihter sal. “Thaizing cu zo hman nan tin lo pei, zing ihsin a tul tul tuan in in bawm ding. Thaithawh le zan riahkhal hi nah nan ei thluh ding.” tiih Pa Sui ih duhsaknak an ka kha a mang ruangro. Zinglam tiang lam in sa tampi ka ei ding tiih Lal te saduhthat cu ruahsan ding um loin a hlo sal thluh zo.

Zanlam ah rualpi thawn hmunkhat ah eiin sahlir kan ei ding tiih a ruahnak khal thliin a sem hlo sak. Ziang ah ka U lo a feh lo tih lawng te zo sim tul lo in a thei. ” Tuini cu Pa Sui nupi neihni le asi fawn, lo hna tuan lo men aw, cawkhal tu ah Lal te kha, ka Rang fial ter awla,” atih cun ka U in an nui thu cu ngam fukfo ih el ngam lo in,” Sii e,tiaw,” ati ding tih kha Lal teh ih theih cia mi asi. Inn a thleng in angki a thleng, bawngbi a thleng. Mo lawmnak ah zan var lam in a thai zing, zan sa ka ei ding tiih kam aw zo Lalte cu angki pawl ttethniang hni le bawngbi taw belh cu hruh in tlanglam ah a suk hruamhro. A saihli le saihlum painak ah rawlfun ret in khaltu nei lo caw umnak lam pan in a liam hlo ta….


By Salai Mitthli

(Visited 51 times, 1 visits today)

Comments

comments

One Comment

  1. Salai Mitthli,

    Molawmzan … Na ca ngan mi ka rak siar!
    Lailam ih umtu khuasakdan ngai a um zet.

    Molawmzan ti mi hi maw na thupi terbik, Lalte ti mi pate ih nuncan thupi in na ngan ti mi ka fiang lo deuh ….Maw….A cang ngaingai mi thu na ngan san sawn?

    Hi vek nun thu leng run ngan theu aw maw!

    Tha ka lo pek ding ho khaw.
    Lungawi,
    Siangte

Comments

%d bloggers like this: