HT Issue 171

Hruaitu

  Weekly News
  Issue 171

  Zohfeltui’ Awkam

                 2008 ,February thla laihawl kan thleng leh zo.
Pathian in kum thok in tuisun ni tiang LCF malza in sawm zet.
Pakhatnak ah Pastor duhum zet in pe, pahnihnak ah LCF member zaten
hmunkhat ah Pathian kan biak, thangthat theinak dingah Biakinn tumpi
in pe zo.

                 Cun, Evan Van Hnuai Sum ( USA ) in Pathian thusimnak
zarhkhat, Evan Lal Eng Lian le Evan Tha Nei Fai in zarhhnih sung veve
Pathian thuzirh awknak le sermonnak ti’n duhdaw zet ten in hlawm.
Kawhhran mipi pawl khal in tisa le thlarau lamah siarcawk lo
malsawmnak kan dawng.

                          LCF in tui kum sungah Pathian rinsan in a
ram karhzai theinak dingin calai, media tvk.. a phunphun hmang in
nasazet ih tuan vivo a tum a si. Himi zawn ah LCF in a neihmi Hruaitu
( Zarhtin thuthang ) in siseh, Lentlang group mail hmangin zasazet in
Pathian hrang hnatuan a tum fawn. Mino / Upa zaten cangan thei zo
khal in mai thiam tawk te in Hruaitu hrang cahram ngannak in Pathian
hrangah tuan khawm vialvo dingah Bawikhrih hmin in  kan lo sawm a si.

                      Milai San Khat

                                                    -Van member

                        Nauhak tual leeng ka si lai ah
                          Ka nu le pa’n tuangtim in fial
                          Bungbel kholh tu, hmun phiat tu ah in ti.

                          Suak thuan tleirawl ka hawng si ah
                          Rualpi lak ah Tlakkaih in fial
                          Thing phur tu le Lo thlo tu ah in ti.

                          Nupi pasal ka neih hnu ah
                          Inn pawn suak in Inntlei in fial
                          Nupi fate cawm dawl tu ah in ti.

                          Ka tar kun ih tuak par hnu ah
                          It lo siing lo’n thu ruah in fial
                          Tesinfa pawl kil khawi tu ah in ti.

                          Thih nak thlanmual ka liam ni ting
                          Nitin cawl lo’n hnatuan in fial
                          San khat damsung caan tawi te ah in ti.

  ZUMTU IH RIANTU SINAK THU PALI

  – Rev. Run Cung Mang

  Nang hi leitlun ah hnattuantu dingih retmi na si. Thil um cia ei
heutu ding men ih sersiammi na si lo – ei ding, thaw-thawt ding le
hmun luahtu ding men na si lo. Pathian in na nunnak in thil lamdang
tuahtu le Riantu si dingah ruangzingmi na si.

   1. Pathian riantu dingih  sersiammi na si

              Bible in, “Kannih cu Pathian in a tumtah ciami thil
ttha tuahtu dingih sersiammi kan si,” a ti (Efesa 2:10). Hih “thil
ttha” a timi hi na hnattuan cu a si. Midang hrangah ziangvek na ttuan
a si khal le Pathian na rian a si, ih na nunnak ih tumtahmi na
famkimter a si. Pathian in Jeremiah hnen ih a simmi hi na hrang khal
ah a dik ve: “Na nui’ pum sungih ka lo seemter hlan ihsin ka lo thei
zo ih miphun tampi hnen ih profet si

  dingah ka lo hril zo a si. Hih leiram

  ih a lo umternak san hi ttuanvo hleice ttuantu dingah a si.

  2. Pathian riantu dingih rundammi na si
              Pathian in amai’ minung si ding le hnattuan thianghlim
ttuantu dingah in ko ih in ruun suak. Cuti ih in runsuahnak cu
kanmahlam in tuah theimi kan neih ruangah a si lo, a zaangfahnak le
tumtahnak a neihmi ruangah a si sawn.  Pathian in a lo tlen zo,
curuangah A hnattuan thianghlim ttuan theitu na si. Ttuannak ruangih
rundammi na si lo, ttuantu dingih rundammi na si sawn. Pathian uknak
sungah hmun na nei thei ve ih tumtahnak, dinhmun le tuah

  ding ttuanvo tla na nei ve. Himi in na nunnak cu man nei le thupi
ah a canter.

              Hih nunnak hi Jesuh Khrih in a nunnak liam ih rundamnak
a si. Bible in raalrinnak in pek: “Man peek ih leimi nan si.
Curuangah nan taksa cu Pathian sunlawinak hrangah hmang uh.  Pathian
hna kan ttuanmi cu phuhrung aw cing, ttih le khur in kan ttuanvo a si
ruangih ttuan kan si lo. Pathian in kan hrangih a tuahmi parah
lungawithu simnak ih Amah kan rennak a si sawn. Kan nunnak rori hi
leiba a si. Rundamnak in kan sualnak cu ngaidam kan si zo. Atu ahcun
sullam a neimi nunnak neitu kan si zo, ih kan hmailam tikcu caan khal
hnangam te’n a um. Pathian ih zaanghfahnak thawngin Pathian hnenah
nan ruangpumpi cu a nungih apmi raithawinak bangtuk in pe uh, tiah ka
lo dil. A hnattuannak ah pum a pe awmi le a lungawitertu sidingah ka
lo sawm a si.
  3. Pathian riantu dingih kawhmi na si

              Na upa vingvo tikah Pathian ih kawhmi timi hi
missionary pawl, Pastor pawl le kawhhran sungih hlawhleng hnattuan
pawl lawng ti’n na ruat men ding. Asinan Bible cun zumtu hmuahhmuah
hi A hnattuantu dingah in ko thluh a si, a ti.  Rundam dingih kawhhmi
na sinak sungah riantu si dingih kawhhnak tla a tel cih zo, an bang
aw a si. Na pumcawmnak hnattuan ziangvek a si khal le Kawhhran sungah
hnattuantu dingih kawhmi na si. Hnattuan lo zumtu cu ruah ttulmi an
si.

              Bible in, “Pathian in Amai’ minung si dingah in ko ih
in ruun suak. Cuti ih in ruun suahnak cu kanmah in tuah theimi kan
neih ruangah a si lo, A zaangfahnak le tumtahnak a neihmi ruangah a
si sawn,” a ti.  Peter in, “Nannih cu hril cia miphun, Pathian ih
miphun bulce nan si. Khawthim sung ihsin khuaruahharza tleunak sungih
a lo kotu Pathian in mangbangza thil a tuahmi pawl tlang-aupi dingih
hrilmi nan si.” Pathian peekmi na thiltitheinak hmangin midang na bom
tinte’n Pathian kawhmi na sinak na famkimter a si.

  Bible in, “Atu ahcun Pathian ih hnattuannak ah tthahnemmi kan sinak
dingah thihnak ihsin thawhter saalmi Pa ih taa nan si zo,” a ti.
Pathian ih hnattuannak hrangah ziangtluk in mi tthahnem na si zo?
Tuluk ram Kawhhran hrekkhat ah zumtu thar pawl hiti’n an
hmuak, “Jesuh in atu ah hmutu ding mit thar, ngaitu ding hna thar,
bawmtu ding kut thar le midang duhdawttu ding thinlung thar a nei bet
zo,” ti’n.

              Kawhhran pakhatkhat ih pehzom na ttulnak san cu midang
riantu dingih kawhmi na sinak kha atak ih famkimter theinak dingah a
si. Bible in, “Nan zate’n Khrih ih ruangpum nan si ih pumpak ciar in
a taksa tthen nan si fingfing,” a ti.  Khrih ih Ruangpum (Kawhhran)
sungah na pum peeknak a ttul – hmun um kawhhran/fellowship pakhatkhat
ah hmin peek in um aw. Pakhat cio in thupitnak kan nei thluh. Pathian
hrang hnattuan ah a fate cuang, a tuum cuang ti a um lo. An bang aw
thluh a si.

   4. Pathian rian dingih thupekmi na si

              Jesuh in, “Mi fapa hi ren mi si dingah a ra lo, riantu
si dingah le mi tampi tlen  dingah a nunnak pe dingin a ra a si,”
tiah a ti.  Khristian pawl hrangah hnattuan timi hi kanmai’ duhhrilmi
a si lo. Hnattuan cu Khristian nun ih muril a si. Jesuh cu “Mi rian
ding le a nunnak pe dingin a ra. Mother Teresa in veikhat ah hiti’n a
sim, “Nun thianghlim timi sungah Pathian hnattuan hni siamsi teih
ttuan timi a tel cih.”

              Thlarau nun pitling sinak cu amahte in a cem mai lo,
ministry hrangah a si. Pe suak dingah kan tthanglian. Zir tam rero
men in a tawk lo. Kan theihmi ah cangvai ding le kan zummi nunpi ding
kan si. Phuansuahnak um lomi thupomnak in thinharnak a suahpi.
Ttuannak um lo zirnak in buainak a suahter. Galilee tili le Tipi thi
tahtthimnak hi a dikzet. Galilee tili sungah nga tampi an um theinak
hi a sungah a lutmi le a sung ihsin suak saalmi an um ih a nungmi
tili a si ruangah a si. Tipithi sung ahcun rannung zianghman an um
thei lo. Ziangahtile a lutlam lawng a um ih a suaklam zianghman a um
lo ruangah tidai thi a si.

  Hnattuan cu ka mizia thawn a kalh aw. Caan tampi ah midang hrang
hnattuan hnakin midang ih ttuan sak ding kan duh. Ka ttulnak i pe
theitu ding Kawhhran asilole Fellowship ka hawl. Midang ih tuahsak
ding lawng kan ruahsan ttheu. Asinan thlaraulam ah kan pitling
deuhdeuh asile kan hmuitin dingmi cu riantu nun ih tthansonak hi a
si. Jesuh Khrih ah pitling nun a neitu cun, ka ttulmi zo in in pe
ding? timi sut nawn loin, “Ziangmi so ka tuah thei ve ding?” timi
thusutnak sawn in a thok ding. Nangteh cuvek na sut dah maw?

  Hminsin: Tumtahnak ih Fehpimi Nunnak sungta laak tawimi a si.

  Leitlun Thuthang

  Karen miphun hruaitu Thailand ah an that :

   Kan dung February ni 14 ( ninga ni ) ah, kawlram ih Karen tapung (
Karen National Union ) hruaitu `Pado Mahn Sha Lar Phan’ cu an kap
that. Pado hi Karen tapung Secretary General a si ih, Mae Sot khua (
kawlram thawn ramri ),Thailand ah an sungkua-in an um. An um nak Inn
hmai-ah  truck thawn mi pahnih an ra thleng ih,zianghman thuhla relta
lo-in an kap ih, an kirsal tiah Pado ih nupi `Kim Suey’ cun a ti.

  East Timor President an kap

  Kan dung tlawngkai ni li-ah East Timor president Ramos Horta cu
amah duh lotu pawl cun an kap ih, a awm le a pum ah meithal cerek
pathum a lut man. President kiltu pawl cun nasazet in an kap ve ih,
misual ( tapung ) pawl khal an thi. President cu zianghman thei lo-in
tu ni tiang sizung ah a um lai. Prime minister Xanana Gusmao tla a
sukso nak lamzin ah an rak kap ve ko nan, an kap ngah lo. Anram
politics thubuai ruangah ni 10 sung emergency an phuang ih, UN ralkap
le Australia ralkap pawl tla daihnak tuah ding le kilven nak lam
bawmnak tuan ding in an thleng zo. East Timor ram hi kum 1999 ah
Indonesia ram ihsin independent an ngah ih, kum tampi an buai hnu-ah
UN tawlrel nak thawn vote an lak hnu-ah cui independent cu an ngah a
si.

  Lebanon cun Israel do tum

  : Lebanon Hezbollah hruaitu Hassan Nasrallah cun Israel cu `do awk
nak timtuah ding in’ thinheng in a sawm. Lebanese mipa thawng tampi
cun an hruaitu upatnak ding ah lamzin ah an au ih, flag thawn khawlak
ah an au. Lebanon Hezbollah general Imad Mughnieh cu kan dung
tlawngkai ni hnih ni-ah a to nak mawtaw bomb puah ruangah a thi ih,
hihi Lebanon pawl cun Israel pawl thiltuah a si tiah an puh.
Nasrallah cun, “Zionists ( Zion fa pawl ), hivek do awknak hi nan duh
a si ahcun, leitlun pumpi theih ding in do awknak kan phuang pei” ti
ah a ti..

  Benazir thattu an thei zo :

  Kan dung tlawngkai ni thum ah Pakistan  People Party president
Benazir Bhutto thihnak thuhla thawn pehpar aw ih an kaih mi
pahnih `Rafaqat’ le Hasnain Gul cun, a thattu ding pawl cangvaihnak
an bawm thu an phuang aw.  Hite pahnih hi British mithiam pawl in, ”
Benazir cu meithal si lo-in thihcilhnak bomb thawn thah a si” an ti
hlan Febrauary 7 ah an kaih mi an si. Asinan, British pawl cu
President Musharraf sawmnak in ni 17 sung an um. Benazir thluntu pawl
cun  British thuthan cu zum lo in, “thihcilhnak bomb ruangah a thi”
tiah an ti. Pakistan cozah le USA Central Investigation Agency cun,
Benazir cu Al-Qaeda tapung hruaitu pakhat `Baitullah Mehsud’ ih
thiltuah a si tiah an zum.

  Vanzam mawngtu pilot le mihur DVD :

  Kan dung zarhte ni ( 9th Feb. ) -ah Singapore vanzam mawngtu (
pilot ) Captain Ng Kok Yauw cu Australia- airport ah mihur film DVD a
ken ruangah kaih a si ih, hipa hi, tukum sung ah sex DVD thawn pehpar
aw-in vanzam pilot an kaih 19 nak a si. Tlawngkai nikhat ni-ah
Australia $ 12,000 ( RM 35,000 ) a kuan. Midang a lar deuh pawl cu
Malaysia Air line ih pilot, BBC news agent ( Dubai,India-ah ),
Bangkok University Professor ( Rome -ah ), Singapore pilot ( Bangkok –
ah ) an si.

  Mel Gibson zu in ruangah :

   Kum 2004 ih `The Passion of the Christ’ zuknung tuahtu (
director ) Mel Gibson cu kum khat le a hrek sung court thu hnuai ih
an zohkil hnu-ah,California thuthen nak cun, amah te zohkil thei aw
ding in a suahter.Thawng in tiang thleng cu a si lo nan, Gibson hi
kan dung July 26, 2006 ah khan zu ri zet cing in mawtaw a mawng ih,an
kai.A kaitu palik cu, “Judah miphun hi leitlun do-awk-nak hmuahhmuah
ah mawhphurtu bik nan si” tin a kawk bet. Asinan,ngaidam a dilsal.Mel
Gibson hin kum 1966 ah `Brave Heart’ ti mi zuknung ih actor a tuan
nakah Oscar pahnih a ngah.

  Bawi Jesuh Film phundang deuh in :

   Australian film director Drew Heriot cun Bawi Jesu kum 13 ihsin
30  sung ih a thuanthu pawl ( bible ih ngan lo ) cu film in a tuah
thok thlang ding ih, cui film ahcun Bawi Jesuh cu kanmah milai
tlangval phun deuh in a cangvai ding. A rualpi ding ah bollywood
actress Mallika Sherawat cu hril a si zo. Film sung ahcun Millika cu
Bawi Jesuh India ram ih a tlawng lai hmuahhmuah ah, rualpi tha le rin
um zet `Saraswati’ vek in a cangvai ve ding. Film hmin ahcun `The
Aquarian Gospel’ ti a si ding.

  Malaysia rampi hril awknak:

              Malaysia mi pawl in Feb 24,2008 ah hril awknak an nei
ding. Himi hril suahmi Parlimentary 222 le 505 state seat pawl an si
ding. 2007 ihsin vote thla theitu ding 10,922,139 in register an rak
tuah.

  Himi Malaysia hril awknak hrangah palik 60,000 in kilhimnak tuanvo
a lak ding ruangah kan nih Laimi pawl khal in veivahnak le umtu
khawsaknak ah kan realrin a tul ding.

  LCYF Bible Siarnak

         2008 sungah Bible siar theh tengteng dingin LCYF  upa pawl
in an relcat. A siar theithei in siar a si dingih, mah le thlennak
zawn cu LCYF Advisor Pa Kawl Lian hnenah sim cingcing ding a si. A
siar suak hmaisabik le a dangdang kumcem ah laksawng a um
ding.

                            LCYF

  THEIHKAUH NAK  LE  RUAH DING TAM

  1.         Vei khat lawng kan hahthiau ( sneeze ) ah hin kan taksa
cell le organ hmuahhmuah cu  zianghman tuah lo in an cawl thluh. Kan
kawsung ih thisen, lung, cuap le thluak khal an cawl thluh ruangah,
milai cu kan damlai ah kan thi phahphah rero ti nak a si. Hahthiau um
ter tu bik cu `kan hngawng le dang sung, boruak hip nak lamzin
ih `mucus gland’ ruang ah a si.

  2.         Tlangram ( tlangpar ) ih tisa hnak in kawlrawn ( tipi
kap ) ih tisa cu a sa deuh. Tlangpar lamah cun boruak pressure a mal
deuhdeuh  ruang ah a si. Tidai 1 liter kha bel bang aw cekci-in,
meisa-a sat dan khal bang aw in vawn suang sela, kawlrawn hnak in
tlangpar ah a so tuan sawn.
              Boruak rih lam ( atmosphere density ) cu tipi thuanthum
zawn ( sea level ) ah a tamsawn ih, tidai cu, tlangpar hnak in suan
rei a tul. A sang deuhdeuh ih density a mal deuhdeuh ruangah tidai
soternak ding ah, delhtu ( pressure ) a mal deuhdeuh ih, a so lohli.

  3.         Environmentalist pawl cun, “Lei tlun ah, sii (
medicine ) a phunphun 500 hnak in a tam thei lo nan, cui si um cia
cu, a phun dang deuh in an rawi vivo ih, sumdawng nak ah an hmang.
              Curuangah kan taksa hrang ih a thatnaklam hnakin
sumdawngtu company pawl business thatnak ding sawn ruangah `Sii’ hman
ngaingai ei ngah lo kan tam deuhdeuh a si” tiah an zum. Tahthimnak
ah, paracetamol hi leitlun ah a phunphun 110 hrawng a um, sii hmin
dang mal tete rawi in, hmin dang an pek.

  4.         Leitlun harhdamnak lam zirtu le nupa dinhmun zirtu pawl
cun, ” Nupa si zo hnu-ah, nupi cun natnak thalo a nei ti thu pasal in
a theih ahcun, nupa kawp hra ( 10 couples ) ah kawp kua ( 9
couples        ) cun nupi an then OR fehsan. Sinan, mipa lam sawn cun
nat nak thalo a rak nei pang ti a nupi ni a theih ahcun, nupa kawp
hra ah kawp khat ( 1/10 ) lawngin pasal cu an then OR an fehsan” a si
tiah an ti.

  5.         Tuluk ram, Qing dynasty sanlai, Kangxi siangpahrang in
ram a uk lai 1681 ih suak,  phungki ( monk ) pakhat, Reverend
Lioazhen cu, a thih nak kum 231 a si zo nan, a taksa tuamnak sui (
gold casket ) cu an  phawih ih,a taksa a se hrih lo an ti.
              Hipa hi kum 49 a si hnu-ah lawng thingkung le ramsa
taksa tawlrel dan ( caltivation of plants and animals ) a zir thawk
nan, a thih hlan ah a dungthluntu hnen ahcun, “ka thih hnu-ah ka
taksa cu bawm sungah nan ret ding ih, kum 2/3 hnu-ah nan zoh ding. Ka
taksa a tawt ahcun in hlawn uhla, a tawt lo ahcun ka umnak temple
sung ah in ret uh” tiah an sim.
              A taksa a tawt lo ruangah a damlai ih phungki hna a
tuan nak Yuanpu temple, Anqing khua, Anhui province ah ret in tu ni
tiang `mi thianghlim vek in’ an biak. ( -The Epoch Times 38/Jan/08
p.7 )

  6.         France ram hi leitlun raldopi vei hnih nak a cem ihsin
leitlun ramkip-ah hriam-nam le meithal thawn eihawl-nak ( arms
business ) nei tam bik ram a si. Kum 2002 ih mithiam pawl zumdan an
ngan mi cu, kumtin, leitlun pumpi ah minute pakhat sungah meithal le
ralthuam tuah nak ding ah US $ 2,000,000 hman a si.
               France cozah cun African ram fate lamah meithal a zuar
tam bik. South Asia ram cu British pawl hnuai ah kan rak kun thluh
theu vek in, Africa ram tampi France ram colony an rak si. ASinan,
independent an ngah hnu-ah, France hnuai-ih rak kun theu ram hrimhrim
cu ramri thuhla-ah ram pakhat le pakhat do awk nak a um ringring.

  MIFIM PAWL  TONGKAM  LE  THUFIM

  1.         Nundan tha bik cu duhdawtnak thawn nun hi a si,
duhdawtnak
  langter dan tha bik cu caan kan hman pohpoh ah a
si,
  duhdawtnak caan tha bik cu `atu’ ( now ) hi a si. – J. Miller

  2.         Duhdawtnak cu alak ih pekawk mi a si ih, ziangtin hman
ih
  lei theih a si lo. – John Wooden.
  3.         Midang ngaidamnak hi duhdawtnak langternak tha bik cu
a
  si ih, kanmai hrang ih laksawng tha bik, kanmah le
kanmah
  kan pek awk thei mi a si. – English proverb.
  4.         Duhdawtnak tong ( language ) cun simfiangnak mal te a
tul
  theu i, a langter dan cu nun ziaza in a si. – Vincent H. Bills
  5.         Duhdawtnak ngaingai cun zo vek khal an si nak vek in
a
  pawm thei ih, aliam cia mi mawhnak hmuahhmuah tla
a
  ngaidam thluh thei. –  Van Lazin
  6.         Na duhdawt mi par ih na ngawl lai fang kha, na duhnak
a
  tam bik tikcu caan cu a si. – Shakes Speare

  7.         Thil ei cing in thu a sim thei lo. Na tong ahcun na thil
keu lai
  kha na cawl. – Chinese proverb.

  8.         Awnmawi tuah ding ah drum anvuak thawk ahcun, dan
   (                      law ) hmuahhmuah an cawlh a tul. – Spanish
proverb.
  9.         Pakhat le pakhat zum ngam awknak cu hnatuan tlang
ding
  ih thazang inpetu bik a si. – Robert Harley.

  10.       Mi pakhat tulsam mi le duhzawng na theihpi thei ahcun,
na
  tawng hlan hman ah a par ih na thil tuah duh mi cu `a
hrek’
  na theh zo. – German proverb.

  DUHDAWTNAK  LE  APPLE

  ( Valentine’s day special )

  Kum tin February 14 cu leitlun pumpi ah Valentine’s day hman a si
theu. Kum dang ahcun Hruaitu ah valentine’s day thawn pehpar mi
history ngan a si theu. Tui kum ahcun duhdawtnak le apple thingrah an
rak pehpar awk dan mal te kan zohsal pei.

              Tulai san ahcun rose pangpar le chocolates cu
duhdawtnak langter nak ah kan hmang tam, asinan, khua hlan ihsin an
hman tambik apple thingrah hman nak cu tu ni ah a hlo thluh cuang lo.

  1. Greek miphun in an thawk : Duhdawtnak langter tu tha bik si
dingin greek miphun pawl cun khua hlan ihsin apple thingrah cu, a
mawinak, a thawtnak le a ci a thatnak ruangah an hmang.
              An pathian Gaia (

  laksawng petu ) le Hera ( duhdawtnak sau tertu le thlawsuah petu )
an biaknak ihsin an thawk. Hlimnak pathian ( Dionysus ) cun
duhdawtnak pathian ( Aphrodite ) hnen ahcun apple a hlu theu tiah an
zum.

  Greek pawl cun hlan lai ahcun an thitawknak puai ah apple thingrah
cu mipi lakah an theh ih, cui hnu-ah indian lam san ahcun nupi thit
aw pek duhsaknak dingah an lu parah fangfai an theh. Tu ni-ahcun kan
ni cun `mo-lu-theh’ kan hmang.
              Greek sanlai ihsin, fala le tlangval duhdawt aw cun
duhdawtnak sim nak dingah apple an rak pe aw theu ih, an kawh ( an
ei ) ter theu. Tulai ahcun rose pangpar OR pangpar pakhat khat pek
awk theu a si, asinan, tui kan san kan zoh ahcun `ei le in’ kan do-
awk theu.
  2. Irish pawl zumdan :
  Irish fala pawl cun duhdawtnak thu ruatcing in apple cu namte hriam
zet in an  zelh ( peel ) ih, veikhat hman cat lo in a cemtiang a zel
hnu-ah an liang parah an hlon  ih, a pasal ding hmin hmaisa
bik `alphabet’ a lang ding an ti. Cu lo dang an tuah cu, apple mu (
seed ) cu an cal ( forehead ) ah an  ret ih, to cing
in, `a’, `b’, `c’,….. `z’ an siar ring ring. A tlak hlan lo cu `z’
a kim khal len an siar peh vivo ih, a tlak veten an thu sim cu an
cawl. `b’ an tih lai ih apple mu a tlak pang ahcun an pasal ding hmin
cu `b’ in a thawk ding tin an ruat.

  A hmaisa tu sawn, apple zelh ih pasal ding hmin hawl cu, apple pilh
kha a cat pang a si ahcun cui fala cu a falat caan a cem cing lo ding
an ti ruangah, a neta sawn hi an hmang tam.

  3. Halloween pawl ruahdan : Puai tuahnak pohpoh ah, fala pawl cun
anmai hmin ciar cu, apple parah an ngan. An ngandan cu thim (
neddle ) thawn an sun. Cui apple hmin ngan pawl cu tampi an ret ih,
tidai tampi ret nak barrel sungah an thun. Tlangval pawl cun kut tel
lo in, an ka, lei le ha ( mouth, teeth and tongue ) thawn lak thei an
tum ih, an lak ngah mi hmin neitu kha an thlun theu.( an nei awk
tengteng ti cu theih fiang a si cuang lo )

  Apple cu leitlun ah Washington-ah a phunphun a kim bik ih, a man
khung bik tla Washington lam ah phurh an si thluh ti a si. Australia
apple a thaw thei bik ih, Europe ram ah apple zu a tam bik. Vitamin a
tam ruangah ni khat ah pum khat ei thei ringring hrang ahcun nat nak
a phunphun ihsin luat nak a si tiah Japan scientist pawl cun an
hmusuak.

  EVAN THA NEI FAI THAWI KAWMAWK NAK

  Tulai ih kan Laimi,  Pathian in a mi hman hriamzetih a hman bik mi
lakih pakhat Evan Tha Ne Fai thawn,sim ninem nazi 04.30 pm in LCF
Quarter mawi le nuam zetah Hruaitu palai thawn kawmawk nak an nei.
  Anih hi Congthu (Amai tawng dan takin Cawngthu Nyay Pyi Taw, asinan
tu ah inn pakhat hman a um nawn lo!) khawsuak asiih Rev Kap Hrim le
Pi Hlawn Cang tei fapa asi. Suahpi 9 ansi nan tu ih a dam um cu 8
ansi. A nupi hi Mai Lal Pek Cuai asiih fapa Robert Van Lal Din le
fanu Mai Van Siang Zir an nei. An sungkua ten nuam zetin Tahan D
group vengah an khawsa.
  Zir nak lamah B.A, B.Th cu kanramah a zir suakih M.Div le M.Min
Bangalore, India ah a zir suak asi.
  Kawmawk nak tam sawn tuah hlanah “O”le “AW”thuhla ah a ziang vekih
hman asi khal le a pawilo tin thu lairem nak an nei ta.

  1.Pianthar kum?
   November1992.
  2.Rawngbawlnak ziangti ih lutthawk nasi?
              Ka Nu le Pa ih fawrh mi cu kasi lo nan ka nauhak tetlai
ihsin ka sunmang(tumtahmi) arak si ko. Cun, ka nu in in pai lai
ah “fapa na hring dingih Pathian in nasa takin hmanrua ah a hmang lai
ding” tin mang arak man dah.
  3.Pathian hnatuan na thawk kum le thawk hmaisa bik nak khua?
              1992 kum in asiih Baptist kawhhran Israel vengih Buci
(Bo Gyi)Ngun Hnawk inn, Falam khawpi ihsin asi. Mipum 80-90anra tel
thei haiih mipum 5/6 hrawng lawngin pianthar nak an co thei.Tuikumhin
Pathian hna ka tuan nak kum 16 hrawng a rei ve thlang.
  4.Hmaisa bik ti cu na timlam awk dan le mipi hmai ih na dinih na
thinlung alo tham dan lam teh?
              Rawl ulih thlacam nak thawn ka timlam aw konan minung
sinakin ka huphurh phah ve ko. Mipi hmaiih  a hmaisa bikih Pathian
thu ka zirh le tlang ka au nak asiih ka thusim mi acem lohloh theu.A
har ciamco hran lemlo. 5.Tuisun nitiangin kumkhat Crusade/Camping
veiziat na tuah thei theu?
              Kumkhatah zarh 40, Kawhhran(Baptist,
Prebyterian,Assembly of God, Wesleyan tvk.pawl) 30 hrawngah tuah asi.
  6.Pathian thu na fehpit dan teh?
              Kei hi ka Bible zir(B.Th)nak hi Fundamental Bible
tlawng a rak siih tidam nak lam hi zirawk uarnak tlawng asi lo
ruangah hilam hi karak fehpit lem dah lo. Asinan,Kum 1999 ah Dr
Lalcungnunga hnenih training ka kai nakih Pathian thu in zirh nakah
Bawi Jesuh in a dungthluntu pawl hennih a thucahah “Thuthangtha  mi
hnenih va phuan le a damlo mi pawl khal va tidam ding”tiih a sim mi
ka fiang puppi!
  7.Asile, ziangtikin tidam nak(Healing)telin A hna na tuan thawk?
  Kum 2002 in tuisun ni tiang.
  8.Hnamdang unau hennih na rawngbawlnak thuhla pawl inruah thei pei
maw?
              Thei tuk ko.Halkha pengih a um mi Chun Cung khua timi
ah 1992 kumah camping kan rak tuah thawk thei ve dah.
  9.An lakih thu na sim tikah ziang tawng na hmang bik?
              A pekah cun Falam tawng in ka rak sim rero ko ve.
Asinan, an di a riam lo pang ding tiah Pathian hnenih ni3 le zan 3
rawl ulthlacam ih ka dil tikah cusi thawkin Halkha tawng ka hmang lan
vivo theiih Pathian ka thangthat zet.
  10.A pehpeh ih Crusade/Camping na tuah rei bik record?
              A zawnzawnin zarh 20(thla 5 sung ti nak asi)ih hitivek
canah cun ka din tam deuh tuk ruangah ka ke a thling theu ih tilo
ahcun Pathian in harhdam nak tha le thazang tam zet in pe ko.
  11.Pathian in nangmah hmang ih a ti dammi hrekkhat?
              AIDS mi 2, Taksa zeng, TB nat nak vei, Cancer, mitrau
le hnaset, awrpaw/puar nat nak vei pawl Pathian in a tidam. Cun,
Falam ih mi pakhat Sibawi pawlin a hnakruh a kimlo an timi tla
Pathian in hnakruh kimten a tuahsal. Awrpaw pawl tla cu mit hmuh rori
ah a puar lai a thep hluahhlo men sokhaw! Pathian hmin ropit nakah
asi.
  12.Bawi Jesuh in”..kei hnak ai khalin thil mak le ropi an run tuah
ve lai ding..(Johan14:12)”tiih a sim mi the hi na hrangah asi tiah na
pawm thei ve maw?
              Pathian in a tikim vivo lai ko ding tiah ka zum ko.
  13.Hla lamih Pathian rawngbawl nak teh na nei thei ko maw?
              Aw nei thei ve e. “Zion Au Aw”timi TEFF suah mi ah
Pathian thu sermon ka ngan ve theu ko.
  14.Nangmah bulpakih cabu pum suah thei mi na nei maw?
  Nei deuh hrih lo. “Zion Thuthup”timi ka ngan theh zo. Australia ih
um Stephen Rual Than Khum in tuikum sungih in suah sak thei a tum ko.
  15.Na rawngbawl nakih na hminsin mi lar bik pakhatin in sim aw.
              Kum 1994 ah Buan Lung Khua (Halkha peng)ih minung
mithmai zohin Pathian thu ka simih Thlarau thianghlim ka rak riahsiat
ter dah. Cutin bawkbekthlekin zarh thum lai ka na dah. Thalrau
thianghlim hnenah ngaithiam ka dil hnu in ka dam vuarvi!Pathian ih
nun I sim nak asiih ka dam sungin minung mithmai zohih A thu sim ka
tum nawn lo hrimhrim.
  16.Pathian thangthat hla mawi tam zet na phuah mi kan sak ringring
theu ih ziangtikin hla na rak phuah thawk ti le hla fingziat na phuah
zo ti pawl in sim aw.
              Ka pianthar hlan in rak phuah mi tla cu ka nei ve ko
nan an fen hlo thluh zo.Hla fing 400 tha hrawng ka phuah zo ih cumi
lakin fing 200 hrawng cu a suak zo.Hnamdang Halkha in fing 30 hrawng
le Mizo in fing 10 hrawng ka phuah zo fawn.Halkha hla pawl cu tulai
ih anmai lakih milar bik Mai Dawt Hlei Hniang, Mai Bil Sung le Mai Ni
Hlei Sung pawlin an sak hai.Himi an 3 ih sak CD le Salai Biak Hlei
Sum le Darte Ti pawlih sak mi CD a rei hlanah a suak cing ko ding.
Mizo vethung cu Lian Ding Pui in a sak ve. Pathian henah fing 1000
tiang phuah thei dingin Mirang hla khal phuah thei ve dingin  ka dil
hngehnge zo.
  17.Na hlaphuah dan style le a reilam?
              A bangaw lo. A cang le a thu in a cang le a thluk
(tone/melody)in Pathian in in pe. Zan khatah hla fing 3 ka phuah mi
hi ka record pakhat cu asi ve!

  18.Na hlaphuah mi khawdangih um unau dang pawlin an sak tikih
Pathian in na thinlung ih hna a tuan dan?
  “Duhdawt nakih inhawl suaktu le Thisen..thisen” hla pawl hi mithli
tla thluahthlo ih an sak tammi bik cu asi.
  19.Hmailam na tumtah nak?
  Bible zir peh deuh hrih sehla ka duh. Cun,Pathian in lam in hruai
vivo dingih tui a ra ding December ah khin “”Imamnuel Christian
Church,Beetle Creek,USA ah Pathian thusim dingin ka timlam aw rero
ko. Culawng silo ih tawng phun 10 thiam ka duhih tu ah 5 Pathian in
in pe zo. Cun, Kum 2010 hlanah Asia khawmual sungih ram 10 ah Pathian
thuthangtha simih khualtlawnkual ka tum.
  Pathian damcah nak in pe sehla kum 70 tiangih Evangelist hnatuan ka
tum asi.
  20.Hminthat laksawng dawn mi na nei maw?
  Aw nei e.Kum 2003 ah  FCCLF in hlaphuah tam bik lawman in pe.
  21.Naupai zo mi thlak timi thu na hmuh dan?
  Thla tling zo hnu ih thlak timi cu Tualthat ti nak asiih sual
asi.Cutilo ih nupa lungrualih khamawk nak hman cu a tha ko tin ka
ruat.
  22.Ramsung ramlengih mino a tam sawnih kan buai vutvo mi “Living
together(Neihawk taktak hlanih um tlan)”timi thu teh?
  Hebru 13:4 thaw cun a kalhaw lelel. Pathian dan thianghlim te ih
neihawk nak tuah tento a tha.

  Thucah duh mi?
  Pastor,Evangelist le Hruaitu pawl cun zuk le hmawm timi (Zu, kuak,
khaini tvk.pawl)hman hrimhrim lo ding.
  Rampi lamih feh ding pawl hrangh:- aram le a hmun va thlen thei
tikih tuan suah hmaisa bik cu Pathian hrangih pek. Human right timi
milai pakhat ciar sinakih kan covo hman thei nak timi thu ah khal a
hleiluatih va hman tum lo ding. Arak thlengcia tu pawlih thu tangdawr
te ih ngai kerhko ding. Khawm daithlan lo ding. Pek nak lamih zuam
sinsin ding. Mai tawng le calai thiam ringring ding.
  23.LCF Crusade 2008 na hmuh dan?
  Nikum 2007 lam hnakin Pathianthu ka zirh ka kaa a thaw zet.Mipi lam
khalin duhdaw zetten in tuamhlawmih kalung a awi zet.
              Hruaitu Palai:-Asile thu tampi kan mipi ai awhih kalo
suh mi thinsau le hni siamsi te ih in let thluh thei ruangah ka lung
awi zet.        Keikhal ka lung awi.

  TLANGVAL  LE  FALA  THUHLA  THEIH TUL
                          ( …kan dung zarh ta pehzawm nak.. )

  Leitlun mifim pawl thu ngan ding a cem thei lo ih, an ca ngan tla
zir thluh cawk a si lo. Kan mai dinhmun hi zohsal thei si sehla,
mifim pawl thil hmuhsuah thawn an bangaw ke’m? Kan  tlin tawkin
rualpi kan kawm nak ciau ahcun, mipa ( tlangval ) hrang ahcun, fala
tampi nei thei OR thlun dah si cu relnuam zet le pawrh awk nak tiang
a si ding. Fala nei velo OR nei dah lemlo tla, in thei lo tu lak
ahcun, rak nei dah hnuai-hni vek in kan sim aw
duh.

  Nunau ( fala ) hrang ahcun, ziang tluk in tlangval an rak neih zo
hman ah, an tawn mi tlangval pohpoh hnen ahcun `nei dah lo’
OR `veikhat nak’ vek in an sim aw thei ringring anti. An rak neih cia
zo ti a theifiang tu kiang ah khal,”rei thlun aw dah lo” vek in, a
tlangpi cun  an sim aw theu. Hihi kan khawtlang zohkil awk dan le kan
si-nak thuthup, kan rel tam lemlo pakhat a si. Curuangah miphun
hmuahhmuah hrang ah `sex education’ hi a rak thupi deuhdeuh kan ti
thei. Muslim ram ( eg. malaysia ) tampi ah tla, nunau mipat nak
thuhla rel cu `kan nauhak lai ih kan nu le pa nih in kawk theu vek
in’  thil tha a silo nan, tulai ahcun nauhak tlawng ( school ) ca
zirding  tiang ah an ret.

  Kan si-nak dik tak hi mi zapi theih ih  relding si sehla, thudik lo
deuh kha kan rel sawn ding ruangah, nupa tampi harnak cu a tikcu-ah a
thupte-ih relpi ding le tawlrelsak tu ding thawn remlo zet ih
relkhawm thotho a si theu. Fala tlangval lai thuhla ah, kan mai si-
nak silo deuh sawn kan relnak san cun kan society thuhla-ah  ruahding
tampi in neihter. Mipa ( tlangval ) cu a tlangpi in, midang tawn mi
tawng ve lo si phan nak ruangah, remcang ih nawmpi thei
  an um pang ruangah, duh tukmi neih lo phan ruangah, midang huat nak
le thiltha lo tuah duh ruangah SEX lam ah a ral a tha.
  Nunau cu a tlangpi in, mah le mah a zum awk thei lo

  ruang ih harnak a tawng ruangah, har tuk ruangah le midang neihduh
ruangah, an ngaihzawng duhdan vek ih tuah an tum ruangah, nuahak lai
ih zohkil dan dik lo ruangah, nuanau sinak lam ih harnak ( natnak
ruang ih buainak ) pakhat khat ruangah, tik cu caan nei in SEX lamah
an ral tha ti a si. Sinan, an pahnih in hitin kan zoh thei. A tlangpi
in, tlangval le fala an ngai-awk pek ihsin, thla khat sungah mipa 95%
cun `CHANCE’ neih an duh ih,nunau 10% lawng in cutin an ruat
              AIDS karhnak lam zirtu pawl cun, leitlun ah nunau mipat
nak lam ih natnak karh vivo thuhla ah, nunau hnak in mipa in tuanvo
an nei tam sawn an ti. Hitin kan zohkawp sal pei. Tlangval le fala
70% cun College an theh hlan, tlawngta an si laiah sex an hmang zo
ih, 27% cun an graduat hnu deuh ah an hmang ih, 3% lawng in nupi
pasal neih tiang sex hmang lo in an um. Hitawk ihsin zo ih society
khal dem awk tha a si fawn lo. Curuangah leitlun ram phunphun cun mai
biaknak kan upat vek in kan miphun tuahdan kan upat thluh vekin, dan
khal mak-ta-rai kan rak tuah theu. Nunau mipat nak lam ih Dan mak bik
10, Hruaitu nih kan hrilsuah mi cu hitin a si:
              1. Milai cun ramsa a ihpi thei, cui ramsa cu `a nu’ a
si tengteng ding ih,`a pa’ thawn it tlang cu, a thi tengteng ding a
si. ( Lebanon )
  2. Nunau, “ka virgin” ti tu cun pasal a nei thei lo. ( Guam )
  3. Zokhalin, mai nupi le fanu cu veikhat ah a ihpi thei lo.(
Bolivia )
  4. Mitthi zo zahmawh rengreng cu zokhal in zoh hlah seh, a runtu le
a phumtu ding khal in a zoh thei lo. A khuh ta ding.( Muslims ram )
  5. Nunau cun pasal lawng a ihpi thei. A hmaisabik zanah a virgin
thu theihpi ding in an kiang ah, a `Nu’ a um ve ding.( Colombia )
  6. Nga zuar nak dawr ( Tropical fish store ) lawngah nunau cun
lukhum khum lo in hna a tuan thei ding. ( Liverpool, England )
  7. Mipa, uire cu a nupi cun dan vekin a that thei, sinan, a ban bul
( bare hand ) lawng a hmang thei ding. ( Hongkong )
  ( Hmaizarh ah pehsal a si ding… )
                          -Biak Chawn

(Visited 103 times, 1 visits today)

Comments

comments

Comments

%d bloggers like this: