Burma Ram Feh Dan Ding Part 13

Burma Hrang I Parliamentary (Prime minister )System A That Nak

Falam khua ah tan kan lak a tul

Mizan sun ah Champhai i Saya No Kap in mail i kuat i,Haka le Thlantlang cu an thang  so law law, a ti.Cule Chin state Chief Minister Hung Ngai kha Falam a thanso lo nak san  a sut i,Hung Ngai cun in sak thei pawl in Falam ah nan sak duh lo pi,Haka Thlantlang pawl tla cu an mah an um lo hman ah in an sak i,an sung khat pawl an um tir,cu nah an thang a si mai i ti a ti.

Tuhlan ah tlangcabom ah ka ngan dah i,Falam ah brick building 10 sak uh la,Falam cu a thanso a si mai.Miung 200 lai le dawr 10 lai in hlawh awk nak kum 2 sung an neih phah ding ka ti dah.Falam thanso nak kan tuah tlang a cu a si hi.

Burma le USA a bang aw lo

USA l;e France vek ah cun Presidential type in an feh.President cu mizanpi an an vote.Annih ram pahnih ah cun tong pakhat ve ve lawng hman nak ram a si i tlun ah ram thangso tuk an si i,President system hi a tha zet.Tui 2008 danpi ah cun Burma President cu MP pawl lawng in an vote i,tui vice president Tin Aung Myint Oo ai tla ah cun armed forces pawl in an thlah ding ti a si sap bai.
A si,hi 2008 danpi sawh cun democracy ngai ngai khal a si cuang lovi.Democracy ngai ngai ah teh President maw   Parliamentary system ha a tha sawn ti zoh hnik uh sih.

Tu fang klal i Delhi i um lai,1990 i NLD MP an hril mi,Katha Indaw i si  tuitum khal i khual tlawng hlah seh la cu NLD MP tling 44 laki tel ding mi U Saw Hliang ka sut i,President maw Parliament system so na duh ka ti i,parliamentary system fam teh i ti.
Democracy ngai ngai a si hman ah,President hi mipi i direct hril a si hman ah 66% Bama (Kawl )pawl um nak ram ah cun ram hotu bik cu Kawl an si tho tho ding.A si le parliamentary khal ah MP tambik cu Kawl an si ding ruang ah Prime Minister cu Kawl a si tho tho lo ding maw kan ti men ding.A si ko ding.A si nan parliamentary ah cun kum 5 term an si hman ah kum 5 sung ah Prime Minister kha MP tamsawn i an duh lo tik tik ah kum 5 nak can a  thlen hlan ah PM cu an hlon thei.Ram hrang ah stability cu a um lo phah nan kan nih Burma vek  ram ah cun Taingzinta pawl hin kan mai thatnak kan zoh phah a tul.President cu kum 5 sung MP pawl i an hril hnu hnu cun sual tumpi a tuah lo ah cun ziang ti zawng hman i hlon theih a si nawn lo.

India ram ah tu hi Lower House ah MP 543 an um i,273 lai neih lawng ah a cozah an tuan thei.Congress party hin 206 lawng a nei i,a mai lam tang pawl thawn United Progressive Alliance (UPA )an ti i,a cozah cu an tuan thei.Parliamentary system a si ruang ah Prime Minister hin Congress  si lo a mai lam tang party ( MP )pawl a ngaihsak ring ring a tul.Culo ah cun a tla top a si mai.
1998 ah khan Central India ah majority ngah party an um lo theu i,vawi khat tla cu vote of confidence an lak nak ah AB Vaipayee khan vote 1 te in a tling lo.Mizoram in MP 1 te an nei i,cumi cu a thupi nasa.
Burma ah khan 1958-59 lai ah khan party pawl an buai tuk ruang ah General Ne Win hovin caretaker goverment an tuan.Cule 1960 i general election nei ding in an ti.Kha lai ah khan army cun U Nu lam kha tan lovin U Ba Shwe le U Kyaw Ngyin lam party  kha an tan.Vawi khat cu kum 24 mi as si lai i MP ngah Pu Hrang Nawl ( Burma record ngah tu )kha General Ne Win in a kovi,cu nah cun U Hrang Nwl cu Ti me lam i vote pe ding in a sawm.Himi ka tarlang duh nak cu Laimi MP 1 te hman hi parliementary ah cun an thupi ka gti nak a si.

Cui ruang ah cun India vek in President cu nei tho tho vin a hmin cun ram lu bik a si kei,a si nan ram pi thunei tu cu prime minister ( tui India,Bangladesh,Thai,Malay le SDingapore )vek hi Burma khal si thei seh la a that ka ring.

%d bloggers like this: