Burma Ram Feh Dan Ding Part 07

 Pi Suu Kyi Thang ah Kan Awk An Ti Ding

Lairawn Thanso dan Ding

 
Burma ram a feh dn ding thu ah Lirawn thanso dan ding mal te lai ngan seh la.Tu ah cun kan theih vek in kan Laimi,a hleice in Falam Laimi pawl hi tlangpar hnak in hmun rawn Kalay district ah kan um tam sawn zo.Tlangpar i um mi pawl hrang i thanso dan ding pawl cu kn ngan leh ding i,tui tum cu Lairawn i um hrang ah siseh la.
Ram rung tha ngai ngai bang seh la,Sgaing Tiang hnak in Chin state ah budget ( sum ) a tam sawn ding.Hihi ziang dang khal si lovin Sangaing tiang cu a tum tuk i,an budget a tam zet ding nan minung an tam tuk tikah Kalay valley i kan Laimi pwal i co ding cu a mal zet ding.India ram khal ah Silcar vaimi pawl hnak in Mizoram i um pawl in a cozah sum an co tam sawn.Cutih ah cun Laiawn i um pawl cu Mamit ,Khawzal,Serchhip ah hlawhawk a tul nawn lo ding i,Chin state ah an  hung hlawhaw ding.Cuti cun Chin state,Falam peng ti vek ah minung an rung tam ding i,development hrang h a tha ding.
 
Cuvek in Laimi 10 % hrawng hung vai sl hai seh la,a tang 90% hrang ah ziang kan tuah ding ti kan rel ding.
Kan Burma ram le India ram pawl ah leilet i sin buh le bal suah dan,thar tam dan hi a mal tuk i,Japan ram vek,China le Israel vek kan tluk lo.Kan ti tul zet mi pakhat cu kan leilet i si kan cing mi pawl tu hnak i let 3 lai i thar suah tir dan a si ding.
Tu cu Lairawn ah an thla 2 tuan in kum khat dai buh an nei i,hna an tuan nawnlo tla kan ti theu.Hna hi thanso ding ah cun tuan ring ring a tul ding.
Cui pawl cu suak leh lam tlaa ah kan ngan leh kei.
 
Pi Suu Kyi i zawh ding zin an phit sak thluh.
 
Kan theih zo vek in Pi Suu Kyi kha 1988 ah a nu damlo besia kil khawi ding in Burma ah a tlung i,rinlo pi in mipi sawwn nak ngai pawimawh in ram le miphun hrang ah tiin politic ah a lut.Ralbawi pawl cun Suu Kyi hi Englsnd ah tlung zang  seh an ti ring ring.House arrest i thawng an tlak lai hmuah hmauh ah khan Suu Kyi hin  tlung duh ti sel la an thlah mai ding.A si nan ram hrang i hna a tuan thei lo ding ruang ah a duh dah lo.1999 i a pasal  a thih zik tum ah khan cun  a tlung duh   em ke cu an ti i a tlung ta cuang lo.Cuti cu 2008 i Burma danpi ngan tum a ra thleng.
 
An danpi ah khan Suu Kyi tel thei lo nak ding in a phun phun in thang an kam.Ram hotu bik cu ralkah lam thiam mi siseh an ti.Armed force hotu hrang lawng i luh thei ding a si mai.Suu Kyi cu tlem hlah seh ti nak.
Cule ramdnag mi nupi le pasl i nei,nei dah cu hrilawk ah tel thei hlah seh ti  a si la la.Suu Kyi hrang ah cun a pit in a pit bep bep.Cumi lawng hman in an duh tawk lo.Suu Kyi house arrest i an ret dan ah khan kum khat a  cem hnu ah an thlir sal theu i,puhmawh nak dang dang in kum khat hrang thawng an tlak leh.Cuti cun 2009 kan rung thleng.2008 ah danpi an ngan zo si,a han kum 2010 ah hrilak nak tuah ding a si si,Suu Kyi dokalh nak ding hawl a tul la la ta ria..
2009 kum i Suu Kyi suah can a thlen hlan ah American pa pakhat cun Pathian in i hmuh tir,Suu Kyi thah an tum ruang ah ka va sim a tul a ti i,Inn Ya tili kha leuh in Suu Kyi i inn ah a va thleng ta riai.Suu Kyi kha dan lovi inn leng la lut ah an puh.Himi thu ah mi hrekin cun Burma intelligents pal in a thupten hi American pa hi an fial a si ding an ti.Kan nih pawl i thungai thu theih ban a si ta lo.Kum 5 thang tlak tir sal ding an ti.A thu an rel lai hrawng ah hin ka nu a rak dam lai i,Malysia i kan ton awk tum a si i,ralkp pawl hin Suu Kyi hi kum 2010 hrilawk tum i lenglam i um thei  lo ding cek ci in house arrest in an kai ding ka ti i,cu vek cekci in Suu Kyi kha thla 18  tla seh,hrilawk hnu November 2010 h suah siseh an run ti ngai ngai.
 
NLD tel thei lo ding in
 
Hrilawk nak i NLD tel thei lo ding i an run tuah dan pawl cu hitin a si.Party hotu pawl cu sualnak thubuai an neih ah cun party an ho thei lo,a si lo le cui party cu hrilawk nak ah  a tel thei lo ding, ti a si.NLD an tel duh cun Suu Kyi cu an party i si an dawi a tul ta ria.Suu Kyi tel lo cun NLD cu ziang hman a si lo ding ti cu a fiang tuk fawn.
Himi fang ah lei tlun cun Suu Kyi suah ding in an nawr zawk rero a si.2010 i hrilawk nak Burma i a tuah hlan te ah Singapor i Asia hotu pawl hmuhkhawm awk nak ah kha lai i Prime Minister Thein Sein kha President Barak Obama in Suu Kyi suah ding in a ti.Suu Kyi cu hrilawk theh hnu November ah suah a si ta ria.Ralkap pawl i rak ruah dan vek in hrilawk nak ah le tel thei lo,ralkap duh zawng a cozh hlawn ding in le a cang thei nawn lo,ralkap pawl in kum khua,kum 20/30 duhduh i uk an tum la la.Suu Kyi cu thang ah kan awk ta ria an ti ding.Ka rualpa Victor Biak Lian hi Suu Kyi a tan zet nan hrilawk hlan i i sim mi cu ralkap pawl i duh zawng i a feh cun Burma hi kum 20 hnu lam lawng ah democracy a si ding i,cu nah cun Suu Kyi cu a damlai a si khal le kum80 tlun a si ding i,a thahnem nawn lo ding i ti.Ralkap pawl i thang an kam hi an ti fuh ngai ngi ke maw le?
(Visited 41 times, 1 visits today)
%d bloggers like this: