Van Tuah Piang Interview Nak

CT     : Na thuhla tawi in sim thei pei maw? Hminpum, nu le pa, Suahnak le unau pawl?

VTP     : Sim thei tuk ee! Kei lamlam ka thuhla theih nan duh cu ka mang abang sawn. Ka hming pum cu Van Tuah Piang a siih, (Piangte) tin duhkawh nakah in ko. Falam khawlipi ah ka suak. Pu Ral Sai Lo le Pi Cia Cuai te ih fa 7 nak ka si. Unau 8 kan um ih, nu 4, pa 4 keihi mipa ah nauta bik ka si.

CT      : Na suahpi unau pawl khawitawk ah an um?

VTP     : Kan upa bik hi Pu Biak Hlei Thang (Biakkolh) (B.Sc. Math) a siih, 1998 ah lawnglam hna a ttuannak Vietnam ramah in thih san. A sangtu hi Pi Biak Nei Man (Mante) a siih, Malaysia ah tulai san tiluang thlun in an sungza in an um lai. Hrin Nei Thiam (Thiamte) (M.Sc, Physics, MRE, M.E(India), PhD. in Physics) ka unu hi Naypyidaw ah Nikhua tah nak Dept ah Deputy Director in a um, innsang a nei hrihlo. Pu Van Lal Sak (Lalte) hi an sungkua in Falam ih kan innpi an hlum. Pu Tha Nei Sum (Sumte) (B.A) leh asangtu Pi Tha Men Thluai (Thluaite) (B.A, Honor, M.A ,Theology) te innsang hi USA ka um nak khua Indianapolis ah an um ve. Kan nauta bik Pi Sui Nawn Par (Suite) (B.A 2nd yr) hi an insang in Malaysia ah san tiluang thlun ve thotho in an um lai.

Famkim Siarbet

Pu Zung Luai Thuanthu Tawi

Pu Zung Luai Thuanthu Tawi

Chinram lal hminthang Tlaisun khua Pu Con Bik ih tupa Pu Sai Luai  le Falam peng Khrifa hmaisabik Lumbang khua Rev. Thang Cin ih fanu Mary tei’ fapa Pu Zung Luai cu November 20, 1930 ah Lumbang khua ah a piang ih January 16, 2010 ah a leitlun nun a cem.

Pu Zung Luai hi Chinram phun hra awng hmaisabikpawl lak ih pakhat, Chinram ih JAT hmaisabik a si (1953 ah Junior Assistant Teachership [JAT] a theh).

            Kum hnih sung JAT a zir laiah a taimaknak ruangah JAT tlunah lo-thlawhdan (agriculture) zirhtu tlawng saya tuan theinak certificate pek bet a si. JAT a zirpi 170 lakah amah le midang pahnih lawng in lo-thlawhdan zirhtu certificate an ngah. Annih pathum cu final exam hman tuah hlanah State Teachers Training School pawlah “Assistant Lecturer in Agriculture” tuan dingin hril an si. A rualpi pahnih lakih Aung Ye cu Moulmein ah, Kyawsein cu Patein ah, Pu Zung Luai cu Ciohphyo ah hnatuan an pe. JAT hlawh cu Ks. 110 in 200 tiang, Assistant Lecturer hlawh cu Ks. 200 in 300 tiang a rak si. Culai ih Ks. 100 cu tulai ting 150,000 [tingkhat le thawng sawmnga] tluk a si.

            Lecturer hnatuan an pek mi cu Pu Zung Luai in a el. A el ruangah duhsakzet ih hnatuan petu an principal cu a parah a thinheng. A elnak san a sut tikah, Pu Zung Luai cun, “Zakhaing ram ah ka feh a sile ka sinak khal a sang deuh, ka hlawh man khal a tam deuh ding ti ka thei. Asinan hlawh man khal mal deuh in Laitlang ah tlawng saya ka tuan duh sawn,“ tin a sang.

An principal mangbang le thinheng in, “Na â maw? Na dam sungah Lecturer hlawh 200 – 300 hi na ngah dah lo ding, thaten ruataw” tin a sim.  Asinan Pu Zung Luai cun, “Zakhaing ramah hlawh sang deuhin tuan duh an tampi ding nan Lairam ah hlawh malte in tuan duh an um lo ding. Ka hrangah Lairam cu ka suahnak ram a si ruangah hlawh mal sawn khalin ka tuan duh thotho,” tin a simbet.

Principal cun, “Laimi lawng maw minung ah na ret?” ti phah in a mehtawk in a hmaiah khih phahin aw-hrâng zetin a kawk ih, “suak aw!” tin a zung sungin a dawi. Amah duhsak zettu a principal in hitin nasa zetin a kawk ruangah Pu Zung Luai cu ninghang le thinna in a mitthli a tla. Asinan a suahnak Lairam ah hna a tuan thei ding ti a theih ruangah a lungmuril sungah a diriamzet a lungawizet fawn. 

            1953 in 1991 tiang kum 38 sung Laitlang hmun 11 ah tlawng saya le Assistant Township Education Officer (ATEO) a tuan. A hnatuannak hmun kipah tlawng cazirh lawng si loin khawtlang le mipi hrangah thansonak phunkim zirh in a tuan cih ruangah a theitu a tlawngta le a tuannak khua nulepa zaten a parah lungawi lo an um lo. Mi farah le rethei parih ngilnei le zungna ruat thiam a si ruangah an lainazet fawn.

            Cozah hnatuan si lo, mipi le Falam peng hrangih atuan mi hrekkhat cu a hleice in thangthar mino hrangah theih tlak le zir tlak zet an si:

            # 1960 kum ih Cozah in Kawlram pumpi biak mi (state religion) cu Bhudism si dingin thu a um tikah, duh lonak aupi dingin Falam mipi rak kaitho hmaisabiktu a si. Amai zuamnak ruangah Falam peng sung mipi pawlin lamzin zawh in “Ramkulh biaknak kan duh lo,” tin an rak au.

            # 1965 laiah Falam ihsin Hakha ah khawpi sinak thawn a si thu a theih veten Falam khawsung ih Pu Kiamsii inn hmai zawnin zin phit in Falam mipiin duh lonak langter dingin thu a rawt nan upa lamin khawipi sinak cu a thawn suak lo ding, Zipeng (DC) zung khal a ra kirsal ding an ti ruangah a tumtah vekin tuah suak loin a um.  Hilaiah anih cu Lumte khua ah tlawng saya ?uan in a um lai a si.

            # 1976 – 1982 lai Matupi ih ATEO a tuan laiah, Kawlca ruangih Laimi tlawngtapawl nasa tukin hnukthlak kan tuarzia, Laimi thansonak nasa tukih in khamzia le Laitlang khawte kipah a malbik phun (2) tiangtal tlawng ret a tulzia research a tuah ih Myanmar Education Research Committee hnenah a kuat. U Myat Naing, Research Officer in a research tuah mi a lungkimzia le a research ruangih Laitlang ih tlawng tamsin an ret tumnak langter phahin Pingia Tasaung, Vol. 46, No. 3 ah “Open Letter to U Zung Luai” tin a suah.

            # 1988 buai laiah tlawngta minopawl nasaten rak dinpitu le thurawn rak petu a si. Ramhnuai tiang feh dingin Lairal tlang Thipcang khua tiang a fehsuak zo nan, Falam ah um sawn dingin upa lamin an kawh ruangah a kirsal. 

            # 1996 kum January 4 sun ih Independent ni lawm dingin Cinmual, Falam ih phun mi zalennak lungphun kiangih Falam mipi kawh khawm an si laiah, culaiih Falam innsang tin hnenih Electric Meter Box pakhat ciar Cozah in an leiter mi cu thil hleifuan siin a theih ruangah (a umcia mi tlunih leiter mi a si ruangah) a duh lonak thu Falam ih um ralkap bawipawl hmaiah raltha zetin a sim. Mipi tonak le bawi upa tonak karlakah Cozah in mipi an lei ter mi Meter Box thingkuang pi cu pawm lenlen phahin a dingih ralbawi hnenah Meter Box an neih cia zo thu le a dang leibet a tul lo thu a sim.

Falam Myone Chairman Ralbawi cu a thin heng ih aw ring zetin, “Hi pa hi buainak tuah tumtu a si, kai uh,” tin thu a pe. Pu Zung Luai cun  tih duh cuang loin ralbawi hnakih aw ring deuh in a au ih, “Buainak tuah tum ka si lo, Independent ni ah mipi in nan duhnak nan phuangsuak thei tin Gen. Aungsan in a sim ruangah nangmah hnenah ka duh mi lo sim mi a si,” tin a sim ve. Ralbawi cun, “Ziangtikah Aungsan in cutin a ti?” tin a sutsal ih, “Bandolla Garden, Yangon ih Zalennak Lungphun parah an ngan,” tin a sang. “Ziangtikah na siar?” tin ralbawi cun a sut lala ih, “Yangon ka thlen tinten ka siar,” tin Pu Zung Luai cun a sang lala. Pu Zung Luai dungih rak to mipi cu an thinphangzet. A dungih to Pu Van Kyi tla cun, “A tawk thlang, a tawk thlang,” tin a va kham nan duh loin Pu Zung Luai cun a sim bet thotho. A netnakah District Chairman (Khazaing Ukathah) cun, “Thin hnangamten um aw,” tin a simih an cawl. Himi hnuah, Meter Box cu Falam mipi hnenah Cozah lamin a man dil khal a um nawn lo, rel khal a um nawn lo, tu tiang a reh lanta.

# Cinmual Bualrawn Thu:  Falam khua Cinmual bualrawn ah Kut thiam zirnak inn cozah in sak an tum mi an duh lonak Falam Khawnu Khawpa pawlin cozah hnenah ca thawn ngan in an sim nan cozah lamin duh loin sak thotho an tumih leikhur khal an laiter zo, tlakrawh khal phurter in an dawl thawk zo. Khawnu khawpa dilnak duh loin sak thotho an tum ruangah Pu Zung Luai cun a theih ih July 8, 2004 sun ah culaifang ih a inn ih ra leng Pu Sat Zam cu a hruaiih a duh lozia DC (U Khin Mang Tint) hnenah a va sim. Hi ?um ah nasaten DC thawn thu an elaw.

Pu Zung Luai ih mizia makzet, hnih lamlam tla suakter cu a dik tiih a theih fiang mi parah fate hman dungsip a tum lozia le a hnakih upa in nautat in kawk ih an hro tikah anmah hnakih aw ring in a sanlet theu mi a si. Hi tum khalah DC in thinheng in, “Foundation hrang lei hman kan laiter zo, cozah thusuak a si, nangin ti buai tum hlah, ka zung le keimah I hmuhsuam a si” tin aw ring zetin a au veten Pu Zung Luai cun DC hnakih aw ring deuh in, “Na zung le nangmah ka lo hmuhsuam lo, ka lo zah le upat ruangah ka neih mi lakih thuamhnaw thabik Coat le Bawngbi thar a suit in ka ra sisi,” tin a sangih DC cun mak ti zetin a aw a thumih thu a relpi.

“ Upat le Sunlawih tlak Pu Zung Luai”

Pu Zung Luai thluntu Pu Sat Zam khalin a thei tawkin a rak sim ve. DC cun Pu Sat Zam in politics lam hawi zawng deuh in a rak tawng ve cu a ngaih lo ih an kiangih rak to Vuanthawk (Tedim pa) hnenah “A sim mi hi record tuah/ngan aw,” tin a fial. Pu Zung Luai in “Tuah hlah” tin a rak kham. DC in “Tuah aw“ a ti lala. Tedim pa vuanthawk cu Pu Zung Luai theitu a si ruangah Record tuah ngam loin laklawh zetin a um. Pu Zung Luai cun, “Ngan hlah, anih hi politics ziang hman thei mi a si lo,“  tin a sim. DC cun, “Mitu ah Mah-Sah-Lah tla ah ka tuan tiin amah in a sim ko ual. Politics cu a thei pei cu,” a ti. Cule Pu Zung Luai cun Pu Sat Zam run in “Anih cu tu hlanah Council le party lamah hna upa tuan hmansehla a tlin ruangah a si lo, hrin zoh in a zemin zemawk a si ruangah a rak tling ve men mi a si, ngaidam aw,” tin a simsak. Cui hnu lawngah DC cu a thindai theiih record ngan ding fial sal loin a um. A lehhnu ah Pu Zung Luai cun cutin Pu Sat Zam thu a simnak san hitin a sim, “Pu Sat Zam cu ka hmaisawng zet nan cutin ka sim lawngah DC in a parih a thinheng a dem deuh ding tin ka ruat.” 

Hi hnu-ah Falam khawnu khawpa meeting DC in a ko ih hi thu a relpi. Pu Zung Luai cu khawnu khawpa lakah a tel ve lo ruangah DC cun a ko tel lo. Hi thu a theih veten amai thu in meeting nakah a va kai ve. A va tawng ciamco tikah DC cun a kiangih bawipawl hnenah “Anih hi zoin nan ko?” tin a sut. Pu Zung Luai in “Zo hmanin in ko lo, bualrawn ih inn sak ding thu rel dingin meeting na ko ti ka theiih hi thu rel ve ka duh ruangah keimahte ka ra” a tiih a hmuhdan a sim lala. 

DC cun “Falam khua ah hivek kut hnatuan zirnak inn kan lo pek hman nan vantha, a saknak ding hmunah nan buai lai sapbai” tin a sim. Pu Zung Luai in, “Kut hnatuan zirhnak tlawng in pek ruangah kan lung a awi. Asinan himi saknak dingah a um cia mi bualrawn siatter cu tha kan ti lo. Thuanthu sungih sui bel maw na fapa na hril sawn tiih an sut mi pa pakhat in ‘ka fapa cu sui bel khum in ka hmu duh’ a ti bangin, bualrawn thawn kut hnatuanak inn thawn a pahnih in kan hmu duh, kei hi thuneitu sisehla bualrawn thawn kut hnatuan zirnak tlawng thawn ka umter ding!” tin a sang.

 Himi hnuailam ah Cinmual bualrawn ah inn sak tum mi cu thulh sal a si. Himi hnu lamah DC le Pu Zung Luai cu rualpitha ah an cang lanta. Lamzin tawnawk tik khalah DC cun a be hmaisa ringring ih Lumbang bualrawn laih ding khalah ka thei tawk ka lo bawm ding tin DC cun a tiam hngehnge. 

NLD: Falam peng NLD chairman Pu No Zam a thih hnuah Pu Zung Luai cu Chairman dingah hril a si. Chairman a tuan hnuah a inn ah vei tam ralkap MI pawl an va lengih thu tinkim an sut.

2004 kum Aungsan Sukyi in Laitlang a tlawn lai ah, Pu Zung Luai inn ah thleng ding a si ruangah a thlen hlanah MI pawl an va ih “Na inn kan check ding!” tin an sim. Anih in, “Nanmah in in rinhlel hnakin nanmah hi ka lo ringhlel sawn, ka inn ah bomb a puak pang a sile keimai puah mi a si ding,” a tiih a inn ah a lutter siang lo. Aungsan Sukyi ei dingih an suan mi rawl khal MI pawlin kan tep ta ding an uman a tepter duh lo. Cutin inn sung lut ngah loin an kir. Sukyi cu a inn ah a thleng ih ziang hman buainak um loten a tlung.

Veikhat khal Sukyi birth day a inn ah an tuah ih MI pawlin “Sukyi birth day nan tuah maw si?” tin an va sut. “Kan tuah ko. Kan tuah mi hi Sukyi kan upat ruang lawngah a si lo, ralkap uknak kan duh lo tuk ti langter duh ruangah kan tuah mi a si, “ tin a rak sim. Ti ngaihnak thei loin MI pawl cu an tlungsal.

A thufim duh zetmi: Mi ih sunlawih na duh ruangah thiltha tuah hlah, thiltha cu thiltha a si ruangah tuah sawn aw.

A hnenah MI an feh ringring ih a va lengpawl hnenah vei khat hman ralkap cozah upat le tan zawngin a sim dah lo. Vei khat cu a ning deuh haiih, “Nannih ralkappawl in ralkap thenawtertu cu kan ral a uman ti. Tu ah ralkap nan thenawknak ding thu ka sim ding. Tui ka hnenih ra nannih hin paisa ting 3 the nan nei maw?” tin a sut ih “Kan nei lo” tin an sang. “Ting 3 nan nei lo, bulpak inn khal nan nei lo ding. Asinan nan tlunlam ralbawlpawl cun inn luah cawk loin an nei. An fate tla tlawng thabik ah an ret. Curuangah mipi hrang le nanmah fate hrang tiang ruatin hna kan tuan reronak a si. Hi thupawl hi nan hnatuan a si vekin nan tlunlam upa hnenah va sim uh,” tin thu a cah. A inn ih leng MI pawl cun, “Cuti lawmam cu a si lo ee, ka pu”  tin an sang.

Vei khat cu a inn ih NLD cahnah laksak thluh tumin an feh ih, “Ka cahnah cu nan la thei, zung khal in kharsak thei, asinan ka thinlung cu nan la thei cuang lo ding. Kan uman thlangih mei kang khi vun zoh hnik uh. Nannih cun ziangah nan rel lem lo ding. Asinan kei cun ka ram a si ruangah khitin a kang khi ka riah a sia. Kan khua le ram in ziangtin kan tuar rero ti thei lotu nannih pawl in nan duhnak lawng zoh in kan parah thu nan nei rero cu ka tuar thei lo. Kan mipi le khua le ram hrangah a thabik ding ka timi tuan ka duh ruangah NLD hotu ka tuan. Tu ah in kham nan ka tuan sinsin ding” tin a rak sim hai.

                                                                                           +++

Mihrek in “Pu Zung Luai in cozah a duh lonak a duhduh in raltha zetin a tawng nan putar zo a si ruangah an kai lo,” ti’n simtu an um. Ngaingai ahcun thudik le a hmuhdan diktak ralthazet in a sim ngam ruangah uktupawl in an thinlung in an upat ih an kai duh lo si sawn a bang. Mi tihhrut le awkam lawngih mi fak “Lengnâl sung thû” pawl khi uktu lam khalin an thei tuk ve.

A mak zet le amah khalin mak a ti zet mi pakhat cu, hivek in ralkap hotu lam thawn thu elaw in an um can ah, a tawng ding hi simtu nei vekin el neh theih loin a tawng fuh theu. Amah khalin, “Ka ruat cia lo nan a cante ah ka thinlung ah a suak men” tin a sim.

Ralkap le Kawl uktu lam upa hnenah hivek in raltha zetin thu a el theu ruangah Pu Zung Luai hi mi hrothak zet le mi thintawi zet si hmang ti pangnak a si. Asinan mipi, a hleice in mi farah rethei le a hnatuanpipawl hnenah mi nunnem le mi phahniamaw pit tawp a si lala. Mi farah zawnzai a zangfah theizia cu amah theitu zo khalin theih thluh a si.

Riahsiatzazet cu Pu Zung Luai hi khua le ram hrang ruatin a tlin tawkten a zuam rero ve nan, khua le ram thu ah thurelpi ngam ngaingai an um lem lo. Falam khua ah a thih tiang a to fetfet nan, Falam khawnu khawpa khalah an hril dah lo.

Khua le ram hrangih raltha zetih tuantu hi mipi in an thinlungten an uar in an upat zet hmanah, Laimi upa lam cun an hrial duh zet a bang. Hiti a si ruangah kan lu parih to duh le thunei ngam khal an um ringring lai ding a si hi teh! 

Pu Zung Luai ih a duhzet mi le a takih a nunpi mi THUFIM: 

Mi ih sunlawih na duh ruangah thiltha tuah hlah, thiltha cu thiltha a si ruangah tuah sawn aw.

Dr. Hrang Cung Nung Thawn Hmaitonnak

Hi hmaiton thusuhnak hi Malaysia Hruaitu Thuthang sungta lakmi asi. Kan hruaitu ropi pakhat upatnak le ?ihzahnak kan lan ternak ih tarlang mi asi.

(HT = Hruaitu palai, HCN = Hrang Cung Nung)

HT                   : Hruaitu thuthangca in LCF hmin in na kut kan lo kai.

HCN               : LCF hmin ih ca in kuat ruangah ka lungawi. Pathian kan thangthat.

HT                   : Malaysia na ra thlennak ding ah ziangvek harnak na tawng?

HCN               : Ka passport hi a ni kim loih ka suah ruangah paisa ka kuan tamzet. Indonesia ah meeting feh phah in ka ra na’n, a ngahlo ruangah Yangon ihsin a thar ih ka tuahsalnak ah Ks. 700,000 ka kuanbet. Ka thla ahriingzet. Thlacamnak thawn ka ra a si.

HT                   : Na hmin, na suahnak khua le tui’ na umnak in sim thei maw?

HCN               : Ka hmin cu Hrang Cung Nung a si ih, ka suahnak khua cu Falam peng Tlangzawl khua a si. A tui’ ka umnak cu Bethel Theological Seminary, Taungphila, Kalaymyo a si.

HT                   : Unau paziat nan si, na nu le pa an dam lai maw?

HCN               : Unau mipa 4, nunau 2 kan si. Ka nu le ka pa cu an thi zo.

HT                   : Nupi ziangtik kum ah na nei ih, fate paziat na nei?

HCN               : March 22, 1975 ah nupi ka nei. Fate mipa 2 Lal Hming Lian le Lal Ram San, nunau 1 Tial Ciang kan nei. Fala tlangval an si lai.

HT                   : Ziangtik kum ah na piangthar ih ziangtin Pathian hna na tuan thawk?

HCN               : Pianthar ka theih awk suah cu May 16, 1991 ah Korea ih tlawng ka kai lai ah a si. Pathian hna ka tuan daan hi programme nei ih tuan ka si loih, a tul daan zel in ka tuan sawn. Korea ihsin ka tlun tik ah BTS ah tlawng saya ka tuan ih, ka umnak poh ah a remcan daan ih zir in thuthangtha ka phuang.

HT                   : Na pianthar hlan ah ziangmi hna na tuan dah?

HCN               : Ka pianthar hlan ih ka thusim tambik cu Philosophy-lam an si bik. Thlaraulam thu cu a tel lo. Thlaraulam cu, ‘Khati’n a rau te’n rak um men seh’ ti’n ka rak ti dah. Pastor sinak in minunglam ih an tusammi ka tuansak hai theu.

HT                   : Fimthiamnaklam teh ziang tiang na zir ih, khuitawk ah na zir?

HCN               : 1968 ah Tedim ah phun 10 ka zir ih, ka on vete’n Insein Bible tlawng ah zirnak ka peh. B.Th, B.Div le M.Div ka theh hnu ah 1990 ah M.Th ka zir. Cule, Jackson Ville (Florida state, USA) ih Trinity Bible College and Seminary ah correspondence in Doctor of Missiology ka zir ih Doctorage degree in pek.

HT                   : Bible zirnak tlawng hi ziang tik ihsin na rak hoha thawk?

HCN               : ZTC, Falam ah 1976 – 1977 kum ah tlawng saya ka tuan. 1993 – 1994, 2004 – 2006 ah BTS (Bethel Theological Seminary) ah saya ka tuan ih, 2008 ihsin BTS ah Principal ka tuan. Kumdang ahcun part time in ka tuan. Hmun`tha Baptist kawhhran ah pastor ka `tuan.

HT : Hla phuahmi teh na si maw? Ziangzat lai na phuah zo?

HCN                : Hla phuahmi ka nei lo na’n hlaphuahtu pawl in an hlaphuahmi ih a tongkam le a feh daan theology in zohfelter `theu.

HT                   : Canganmi cabu ziangzat lai na tuahsuak zo? Cabu hmin teh ziangvek an si in sim thei pei maw?

HCN : Ca cu ka ngan hnuaihni. Uk 15 – 20 hrawng cu a kim ding ka zum. Ca-uk ti ih kawhtlak ngaingai cu ka ngan lo. Marka cabu simfiangnak ka ngan ih, a tu hi Johan ih cakuat Pakhatnak ihsin Pathumnak tiang le Juda cakuat simfiangnak ngan ding in ka timtuah rero lai a si.

HT                   : Pathian hna`tuannak ah ziangso harsa na ti bik?

HCN               : Piangthar lo pawl hnen ih piantharnak thusim hi a har ka ti bik.

HT                   : Ziangvek thlemnak so na ton theu?

HCN               : Thlemnak hi a phunphun a um na’n a thupibik ahcun halhsik awknak hi a sibik. Laimi lak ah Falam pawl kan bese cuang in ka hmu.

HT                   : Bible zirnak tlawng ihsin zirtu hrang ah ziangmi so na tumtahbik?

HCN               : Bible tlawng kaitu hrang ahcun ‘piangthar phawt hai sehla’ ti hi ka saduhthahmi a si.

HT : Nan Bible tlawng thuhla tawite in sim thei pei maw?

HCN               : BTS Bible tlawng hi 1989 ihsin dinsuahmi a si. Kum 20 a kim zo. L.Th le B.Th kan rak pe na’n, atu ahcun L.Th a um nawn lo. M.T.S (Master in Theology Study) ti’n kan ong ih, zaanlam tlawngkainak a si. Kum 3 zirnak a si. Asinan, Pathian ih remruat a si ding. Shaan ram ihsin fala le tlangval kan tlawng ah an ra ih, phun 10 an ong fawn lo, L.Th pek an tul fawn. Curuangah phun 10 ong lo pawl khal hi kan tlawng ah an um tinak a si. Cucu ramthar Mission hna`tuan `tulnak hmun hrang lawng ah a si ding. BTS tlawng ah hin full time saya 6 le part time saya 10 kan `tuan. 2010 ahcun M.Div (Master of Divinity) zirnak tiang on thei ding programme kan nei.

HT                   : Malaysia ih laimi pawl hi ziangtin na hmu?

HCN : (1) Thlarau lam in – Malaysia laimi pawl hi harnak lakih um nan si vek in a tamsawn cu Pathian nan thei a bang. Hilak ih Pathian a thei lotu pawl cu an cem lawlaw a si. Ti ngaihnak a um nawn lo ding in ka hmu. Harsatnak hi Pathian theihnak ding sawn a si. (2) Miphun le hnam in -  Laimi phun hi fate te-in kan `tthen aw thluh ih, kan `tong khal a dang thluh. Mai’ `tong cio cu kan ngaina fawn. Mai’ `tong ih Pathian thusim le thang`that tlang cu nuam kan ti fawn. Asinan, `tong phun tam kan neih hi kan vansiatnak pakhat a si. (3) Felloship cangvaihnak ah -  Fellowship cangvaihnak hi cu a thazet ko. Kristian pawl umtu daan ding a si. Pakhat le pakhat theih thiam awknak neih hi a tha.

HT                   : LCF hrang thucah duh na nei maw?

HCN               : LCF hi kaihhruaiawkdaan ahcun atha in ka hmu. Thlaraulam cangvaihnak lawng ah Crusade nan tul lai deuh a bang. Thlaraulam cangvaihnak le tuansuahnak a um lo ahcun thlarau thazaang a mal theu.

SKRC le CT

Laimi lak ih Rap (hlasam) sak hmaisa bik silo na in a mah ruangih mipi ih hlasam theih lar phah zet mi Salai Van Thang (Avan) Falam phunsang hotu khal ttuan ih Laimi tthansoh nak ding hrang tiih a theitawk ih zuam rero, mi tthen ih Sialkiringcin tiih theih larmi Chinland Today in a caan awllo lai fangah thusuhnak a nei..

CT : Chinland Today, Van: Sialkiringcin

CT      : Rap hla na rak sak thoknak a rei zo maw? Ziangmi hla na sak hmaisa bik.

Van     : Rei zo 2003 hrawng in si. Ka sak hmaisabik mi cu Sialkiringcin ih Nunnak ti mi khui in kan thok.

Famkim Siarbet

Rev. Micah Bawi Ceu Hmaitawn thusuhnak

Rev. Bawi Ceu (Kalay, Shalom Pastor – Present) cu Bethany Aizawl in an kum 1m kim (Tin Jubilee) lawmnak ah Speaker ah an rak sawm ih, cumi can cu can tha ah rak lak in, an can mallai cu kan CT Family palai in rak lak sakin, hmaitawn thusuhnak mallai a rak nei ih, a hnuai lam vek hi an thu pawl cu a si:

CT: Sayapa, na can in pek ruangah kan lungawiih, na hmin ngai, na suahnak le na nu le pa in sim thei kemmaw?
BC: Ka hmin cu Rev. Micah Bawi Ceu ka siih, Falam Peng Chongthu khua ah 1972, Sept 26 ah ka suak. Unau 9 kan siih, ka nu cu 1994 ahkhan mual in liam san ih, ka pa cu Rev. Kap Hrim a siih, pastor pinsin zo a si, tuhi Haikhawl ah a um (Zuk Rev. Bawi Ceu le a inn sang nu)

CT: Tuhi khui hmun ah Pathian rawngbawk in na um?
BC: Kalaymyo ih Shalom Baptist Church ah, Tavuan khan pastor in ka um.

CT: Na innsang nu thawn nan kutsihawk kum le na fa le pawl?
BC: Kum 1999 April 23 ah Sui Khaw Thiang (Bualkhua) thawn kutsihnak kan neiih, Pathian thlawsuah fanau pathum (3) kan nei. A upabik cu Moody bawi Ling Thang sin, phun 4 a kaiih, Esther Van Cer hi tu kum ah phun 1 a kai. A nautabik Junise Sung Lan Mawi cu Mucu kai rero lai a si.

CT: Na innsang nu hi Pastor a rak tuan dah in kan thei ih, ziangtin ha tui a dinhmun?
BC: Si kum 7 rori pastor  a rak tuan dah ko. Hmansehla, tu cun Pathian thlawsuah fanau tla kan nei zo ih, curuangah a cawlhsan ih keimah hi in bawm sawn thlang.

CT: Tui na tuannak hlanih na rak tuah dahnak pawl in sim in, Tui nan tuannak ahhin, ziangtik ihsin ha nan luh thawk ti in vun sim bet lawlaw aw hen law?
BC: Si, tui kan tuannak hlan ahhin 2007 April ihsin Pathian le Kohhranin in ret thawk ih, cumi hlan ka rak tuan dahnak pawl cu: Falam Peng ah kum 9-10 hrawng a si ding. Falam Baptist Association hnuaiah Evangelist in kum 2 ka rak tuan ih, kum 2000 ah Min Soo ah (Shan ram nisuahnak saklam) ah Falam mi hnenah Pathian hnatuanin ka um. Cuisin, Aizawl ih Baptist pawl dinmi, Bethany Baptist Church ah ka rak tuan leh. Delhi DBCF ah Asst. Pastor tuan phah in tlawng ka kai ih, ka theh in, Laitlang Khawdar ah kum khat ka um. Cumi thehin, Kalaymyo ah kan thawn aw.

CT: Singai, na zirnak lam in sim bet thei kemmaw?
BC: Leitlun tlawng phun 10 ka thleng. Bible tlawng cu M.Th ka theh ve. Ka zir thawknak cu G.Th Tahan ih Bethel Theological Seminary ah ka rak kai ih, BD le M.Th hi Bharat ah kaiin, kum 2006 ahkhan Pathian zaangfahnak thawng in ka rak theh thei cu a si.

CT: Rawngbawlnak ahhin tha nau can na nei theu ko maw?
BC: Aw, minung sinak in nei ve tuk e. Thu ka sim/Sermon rero laiih, an rak ih thah le an rak biakaw tivek can ahhin, ka tha a nau, ka thusim ding mi tiang ka hngilh cupco in ka thei aw. Cun, Crusade Camping nak hmunah, Pathian thungai hiarhalnak nei lo pawl hnenih thusimnak neih khal khi har ka ti zet theu.

CT: Nan hnatuannak ih laksawng dawnmi ziangtin na hmu?
BC: Laksawng inpek mi cu har ka ti lo.

CT: Tong ziangzat in Pathian thu na sim thei?
BC: Mizo, Kawl hin ka sim theiih, Mirang khalin sim theiin ka ngai aw.

CT: Na rawngbawlnak ah ziangmi si thupi bikah na ruah?
BC: Pathian hna ka tuan sungih thupibik ih ka ruah mi cu, Ziangtin ha miin Pathian an hmuh thei ding? An pian thar thei dingih, nun danglamnak Pathian ah an sar thei ding timi hi ka hmui tin bik mi a si.

CT: Na rawngbawlnak ah ziangtin na aapaw?
BC: Dam sung Pathian hnatuan dingin ka hlan awih, a hman dandan i tuan dingin ka apaw.

CT: Tui na rawngbawlnak Kohhran ih tlaksam bik ih na hmuh mi?
BC: Kan tlaksam bik mi ih ka theih mi cu, Thlarau lam ahhin hnaset deuhthaw siin ka hmu laiih, Minung lamah hmaipan le kawmnuam (Lu hmuh zii) le leitlun lam ah farah kan tam deuh ih, thansoh kan tul zet laiin ka hmu.

CT: Thudangin, na tleirawl suah pek nun tawi ten in hun sum thei kem?
BC: (Ha… tiih hni zuamzi phahin) Zu cu ka tawk phahphah, nan nunau mipatnak lam cu paih tuk pawl ka rak si lemlo. Zu le sa khal hi, cuti lawmmam ih tawk tham ka si lo in ka thei. A tello ih tha theilo pawl ahcun ka tello in ka thei aw.

CT: Rawngbawlnak ah, cumi kha mi si deuh seh tiih hril mi na nei maw?
BC: Pathian hnatuan dingin hrilmi ka neilo. Pathian duhnak zawnah ka lungkim theh. Keimah cun Evan lam ka si hmang ka ti nan, Pathian thu sawn a si, pastor lam ah ka lut vivo ih, ka lut lan ta ding a bang.

CT: Tlawng kai peh vivo tumnak na nei maw?
BC: Si, himi thawn pehpar in, leitlun thiamnak a sang vivo ih, Pathian thu kan va rel le sim tikah, Amah Pathian thu lo deuh, Leitlun fimthiamnak lam ih kan sinak hi rak zoh tam zet an um. Curuangah, Dr (Doctor) buaih pakhat tal cu khum ta thei sehla tiah saduh ka that in thla ka cam rero. Cun, Asia lenglam deuh Doctor sithei sehla cu keimai duhthusam cu a famkim zet ding nan, Pathian kut ah ziangkim hi a um in ka thei ih, ka ap lai a si.

CT: Ramleng thleng kan Laimi pawl na ruah dan?
BC: Ramleng thleng ka si lemlo ruangah, an thlennak san ka thei lo ih, curuangah cutin kha tin tiih ruahnak/ruahdan ka nei lo. Thlarau lam ahcun an tlasam ding ka zum. Thla khal ka cam sak theu.

CT: Tulai kan ramsung zumtu pawl ih buaipi zet mi pakhat, Zumnak thu ahkhan?
BC: Zumnak ahcun Thlarau thianghlim tawng thamnak, cangvaihnak tello cun kan zum thei taktak lo tihi ka thumawknak a si.

CT: Ram (Politics) lam ziangtin na ruat?
BC: Phur ve zet kan va sihman ah, Pathian hnatuantu kan siih, kan thei cin cu kan hrial lam sawn a si.

CT: Kan Laimi na hmuh dan?
BC: Kan Laimi hi pumkhatnak lam hawi dingin kan tiaw rero nan, a har zet a si ding. A lenglam ah lungrual zet kan bagn nan, tong hman, duhmi le ruahnak lamah lungrual ngai cu a har a si hi; kan thek darhaw zet. Biaknak lam khalah ka thek deuh vivo ko a si hi. (Miphun le tongkam ruangah).

CT: Lungrual theinak lamzin a um maw?
BC: Lungrual theinak ding cu a har ding, kan tong, kan duhdan a bangawk lo. Lungrual theinak dingih thil pakhat a um ahcun, a thu le a rah suah dingih zir in kan lungrual thei zet men ding. (A lang lawng a si thei men. A har zet ding).

CT: Cabu ngan le suah na nei maw?
BC: Duhvek in kan suah thei lo. Cabu ngan cia ka nei nan, sumpai lam bawmtu ka neih lo ruangah duhvek in ka hmu lo. (Duhmi le ngan zo mi hman, suah cuang ding a si lo ruangah, paihnak khalin a tlin sal theu lo). Kan ram sung ihsin cabu vun suah ngai ding cun, a ngannak dingin, meisa kan nei ringring thei fawn lo, harsa zet in vun ngan khawsuak khal sehla, a suahnak ding lamah kan har lala ih, a har deuh lai cu a si hi.

CT: Ramleng bawmnak thawn hnatuantu pawl na hmuh dan?
BC: Ramleng bawmnak thuah a sung lam cu ka theihpi lemlo. A sual thluh ka ti ngam lo nan, Pathian lungkim theh cu a si ka zum lo. Nan Pathian lairel ding si in ka hmu.

CT: Ramleng ummi pawl na cah duh mi?
BC: Ram leng ummi kan Laimi hmun dangdang ah kan thek darhaw theh ih, ramsungah hman ding tha mino khal an tang tam nawn lo. Kohhran ah siseh, khawtlangah siseh, mizo rinsan tlak zetzet tam sawn cu an suak ih, kan ram cu nikhat hnu nikhat a har lam a pan vivo. Curuangah, ramleng thleng zo cio khalin, mai rak um dahnak khua le ram, Kohhran le Khawtlang hngilh sianglo ih an um ih, an sungkhat unau zo khal an bawm theinak zawn ih bawm tu an va si thei nak ding hrang hi ka cah duh ih, cun a hleice in Pathian hrimhrim hngilh lo ding timi hi uar zet in ka cah duh bet.

CT: Chinlandtoday na ruah dan?
BC: A tha ka ti lawlaw. Mifim hmaisa pawl ih, Global Village ti tongkam an hmanmi, Kan Laimi lak ih ti hlawhtlingtu siin ka hmu ih, fimthiamnak thawn hivek rori ih kan laitong thawn Internet website ih siar ding an ret thei hi cu uar an um in, zuam sin ding khal in ka cah duh a si.

CT: Can sunglawi zet in peknak parah kan lungawi.
BC: Kei khal ka lungawi.